2026-cı il oktyabrın 27-də Bakıda keçirilən “Ortaq Gələcək Naminə Dialoq” mövzusunda VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin çıxışı müasir dünyanın aktual problemləri, xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın əhəmiyyəti, beynəlxalq hüququn aliliyi və Azərbaycanın artan beynəlxalq nüfuzu baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Dövlət başçısı çıxışında Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunun illər ərzində mədəniyyətlərarası münasibətləri və digər əlaqədar məsələləri müzakirə etmək üçün səmərəli, əhatəli beynəlxalq platformalardan birinə çevrildiyini vurğulayıb. 2011-ci ildə Azərbaycanın təşəbbüsü ilə əsası qoyulan bu forum müxtəlif ölkələri, xalqları və mədəniyyətləri bir araya gətirərək qlobal problemlərin dialoq və əməkdaşlıq yolu ilə həllinə töhfə verir.
Prezident İlham Əliyevin fikirlərindən irəli gələn əsas mesaj ondan ibarətdir ki, ortaq gələcəyin qurulması qarşılıqlı hörmət, etimad, sülh və beynəlxalq hüquqa əsaslanan münasibətlərdən keçir. Müasir dünyada münaqişələrin, qarşıdurmaların və etimadsızlığın artdığı bir şəraitdə belə platformaların əhəmiyyəti daha da yüksəlir.
Azərbaycan tarixən müxtəlif mədəniyyətlərin, dinlərin və sivilizasiyaların qovuşduğu məkan olub. Ölkəmizin coğrafi mövqeyi, tarixi keçmişi və zəngin mədəni irsi müxtəlif xalqlar arasında qarşılıqlı münasibətlərin inkişafı üçün əlverişli şərait yaradıb. Azərbaycanda formalaşmış tolerantlıq və multikulturalizm ənənələri bu gün də cəmiyyətimizin mühüm xüsusiyyətlərindəndir.
Dövlət başçısının çıxışında diqqət çəkən mühüm məqamlardan biri Azərbaycanın milli ənənələrinə və həyat tərzinə münasibəti ilə bağlıdır. Ölkəmiz müstəqillik illərində yalnız öz milli-mənəvi dəyərlərini qoruyub saxlamaqla kifayətlənməyib, eyni zamanda bu ənənələri daha da möhkəmləndirib. Bu yanaşma göstərir ki, milli kimliyin qorunması dünyaya açıqlıq, başqa mədəniyyətlərə hörmət və beynəlxalq əməkdaşlıqla uzlaşır.
Azərbaycanda müxtəlif dinlərin nümayəndələrinin dinc yanaşı yaşaması, məscidlərin, kilsələrin və sinaqoqların qorunması multikulturalizm siyasətinin əməli ifadəsidir. Bu təcrübə sübut edir ki, fərqliliklər qarşıdurma mənbəyi deyil, cəmiyyətin mənəvi zənginliyini artıran dəyər ola bilər.
Mədəniyyətlərarası dialoq yalnız mədəni tədbirlərlə məhdudlaşmır. O, siyasi münasibətlərə, iqtisadi əməkdaşlığa, regional təhlükəsizliyə və xalqlar arasında etimadın möhkəmlənməsinə də təsir göstərir. Buna görə də dialoqun davamlılığı üçün siyasi iradə, məsuliyyətli yanaşma və konkret fəaliyyət vacibdir.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında beynəlxalq hüquq və dövlətlərin suverenliyi məsələləri də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Beynəlxalq münasibətlər sistemində qəbul edilən qərarların icrası, hüququn aliliyinin təmin olunması və ikili standartlara yol verilməməsi davamlı sülhün əsas şərtlərindəndir.
Azərbaycanın təcrübəsi göstərir ki, beynəlxalq hüquq normalarının yalnız bəyanatlarda deyil, praktikada da təmin edilməsi zəruridir. BMT Təhlükəsizlik Şurasının 1993-cü ildə qəbul etdiyi və Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunmasını tələb edən qətnamələrinin uzun müddət icrasız qalması beynəlxalq mexanizmlərin səmərəliliyi ilə bağlı ciddi suallar doğurmuşdu.
Dövlət başçısının mövqeyindən irəli gələn mühüm nəticə budur ki, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələri real icra mexanizmləri ilə təmin olunmalıdır. Əks halda, beynəlxalq hüququn nüfuzu və beynəlxalq təşkilatlara olan etimad zəifləyir. Qərarların icrasında ardıcıllıq və ədalət bütün dövlətlərə münasibətdə eyni prinsiplərlə təmin edilməlidir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin bərpası ölkəmizin öz milli maraqlarını qorumaq əzminin göstəricisidir. Bu təcrübə bir daha nümayiş etdirir ki, sülhün və təhlükəsizliyin təmin olunması üçün beynəlxalq hüquqa hörmət, dövlətlərin müstəqilliyinə ehtiram və qarşılıqlı məsuliyyət əsas götürülməlidir.
Müstəqillik illərində Azərbaycanın qazandığı nailiyyətlər ölkəmizin beynəlxalq mövqelərinin möhkəmlənməsinə şərait yaradıb. Prezident İlham Əliyevin çıxışında vurğulanan məqamlardan biri də Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində etibarlı və hörmətli tərəfdaş kimi mövqeyinin güclənməsidir.
Ölkəmizin müstəqil xarici siyasəti, müxtəlif dövlətlərlə qurduğu əməkdaşlıq əlaqələri, regional təşəbbüsləri və beynəlxalq platformalarda fəal iştirakı Azərbaycanın nüfuzunu artıran amillərdir. Azərbaycan həm regional, həm də qlobal miqyasda dialoqun inkişafına, əməkdaşlığın genişlənməsinə və qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsinə töhfə verir.
Prezidentin çıxışında Azərbaycanın strateji tərəfdaşlıq əlaqələrinin genişlənməsi və beynəlxalq arenada artan etimadın əhəmiyyəti də diqqətə çatdırılıb. Bu, ölkəmizin yalnız coğrafi mövqeyi ilə deyil, həm də siyasi iradəsi, sabit inkişafı və müstəqil qərarlar qəbul etmək imkanları ilə seçildiyini göstərir.
Azərbaycanın ev sahibliyi etdiyi beynəlxalq tədbirlər ölkəmizin dialoq və əməkdaşlıq məkanı kimi rolunu daha da gücləndirir. VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu da bu baxımdan Azərbaycanın qlobal məsələlərin müzakirəsində fəal iştirakının və beynəlxalq təşəbbüslərinin mühüm təzahürüdür.
Ölkənin beynəlxalq nüfuzunu müəyyən edən mühüm amillərdən biri də onun iqtisadi potensialı və maliyyə dayanıqlılığıdır. Prezident İlham Əliyevin çıxışında Azərbaycanın xarici borcunun ümumi daxili məhsula nisbətinin cəmi 5 faizdən bir qədər artıq olması ölkənin güclü maliyyə mövqeyini səciyyələndirən göstəricilərdən biri kimi diqqətə çatdırılıb.
Bu göstərici iqtisadi müstəqilliyin qorunması, maliyyə risklərinin idarə olunması və gələcək inkişaf üçün imkanların saxlanılması baxımından əhəmiyyətlidir. Aşağı xarici borc yükü dövlətin iqtisadi siyasətində çevikliyini qorumasına, strateji layihələrə və sosial sahələrə resurs ayırmasına əlverişli şərait yaradır.
Azərbaycanın iqtisadi inkişafı, nəqliyyat və enerji layihələri, beynəlxalq tərəfdaşlıq əlaqələri ölkəmizin regional əhəmiyyətini artırır. İqtisadi güc və siyasi müstəqillik bir-birini tamamlayaraq Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlərdə etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini möhkəmləndirir.
Prezident İlham Əliyevin VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumundakı çıxışı bir daha göstərir ki, Azərbaycanın beynəlxalq təşəbbüslərinin əsas istiqamətlərindən biri sülhün, qarşılıqlı anlaşmanın və əməkdaşlığın təşviqidir. Müxtəlif mədəniyyətlərə mənsub xalqların bir-birini tanıması, fərqliliklərə hörmətlə yanaşması və ortaq problemlərin həlli üçün səylərini birləşdirməsi müasir dünyanın mühüm tələblərindəndir.
“Ortaq Gələcək Naminə Dialoq” ideyası yalnız forumun mövzusu deyil, həm də dövlətlər və xalqlar arasında münasibətlərin qurulması üçün vacib prinsipdir. Bu prinsip milli-mənəvi dəyərlərin qorunmasını, beynəlxalq hüququn aliliyini, iqtisadi əməkdaşlığı və siyasi etimadı özündə birləşdirir.
Azərbaycanın tarixi təcrübəsi, multikulturalizm ənənələri, müstəqil siyasəti və iqtisadi imkanları bu istiqamətdə mühüm əsas yaradır. Forumun əsas mesajı ondan ibarətdir ki, gələcəyin təhlükəsiz və sabit olması üçün dialoq real əməkdaşlıqla, beynəlxalq hüquq isə onun ardıcıl icrası ilə tamamlanmalıdır.
Beləliklə, Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycanın sülhə, qarşılıqlı hörmətə və beynəlxalq əməkdaşlığa əsaslanan mövqeyini bir daha nümayiş etdirir. Ölkəmiz öz milli dəyərlərini qorumaqla yanaşı, xalqlar arasında anlaşmanın gücləndirilməsinə və ortaq gələcəyin qurulmasına töhfə vermək əzmindədir.
Sevda Quluyeva
YAP Kəngərli rayon təşkilatının sədri