Bayram Aslanov,

YAP İdarə Heyətinin üzvü, YAP Gəncə şəhər təşkilatının sədri

Müasir dünyada sülhün və təhlükəsizliyin qorunması, xalqlar və dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın möhkəmləndirilməsi, müxtəlif mədəniyyətlərə və dinlərə mənsub insanların dinc yanaşı yaşamasının təmin edilməsi beynəlxalq gündəliyin ən mühüm məsələlərindəndir. Münaqişələrin, ayrı-seçkiliyin, dini və etnik zəmində qarşıdurmaların mövcud olduğu bir şəraitdə mədəniyyətlərarası dialoqun əhəmiyyəti daha da artır. Belə bir dövrdə fərqli cəmiyyətləri bir araya gətirən, qarşılıqlı anlaşmaya və əməkdaşlığa xidmət edən beynəlxalq platformaların fəaliyyəti xüsusi aktuallıq kəsb edir.

2026-cı il oktyabrın 27-də Bakıda keçirilən VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu məhz bu baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıyır. “Ortaq gələcək naminə dialoq” mövzusuna həsr olunmuş forum müxtəlif ölkələri, beynəlxalq təşkilatları və fərqli mədəniyyətləri təmsil edən nümayəndələri bir araya gətirib. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin forumun açılış mərasimindəki çıxışı mədəniyyətlərarası münasibətlərin inkişafı, beynəlxalq əməkdaşlıq, sülhün təmin olunması və Azərbaycanın bu sahədə həyata keçirdiyi təşəbbüslər baxımından diqqət çəkib. Dövlət başçısı forum iştirakçılarını salamlayaraq tədbirə 100-dən çox ölkədən 2 mindən artıq iştirakçının qeydiyyatdan keçdiyini, onların arasında 500-dən çox xarici qonağın olduğunu bildirib. Bu göstəricilər son 15 il ərzində Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunun beynəlxalq əhəmiyyətinin artdığını və müxtəlif qlobal məsələlərin müzakirəsi üçün geniş imkanlar yaradan platformaya çevrildiyini göstərir.

Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində fəal iştirakı, müxtəlif dövlətlər və beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığın genişləndirilməsi, sivilizasiyalararası anlaşmanın təşviqi ölkəmizin xarici siyasətinin diqqətəlayiq istiqamətlərindəndir. Bakı prosesi də məhz bu məqsədlərə xidmət edən mühüm beynəlxalq təşəbbüslərdən biridir.

2011-ci ildə Azərbaycanın təşəbbüsü ilə ilk dəfə keçirilən Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu ötən illər ərzində inkişaf edərək müxtəlif mədəniyyətlərin, dinlərin və dünyagörüşlərinin nümayəndələrini bir araya gətirən beynəlxalq müzakirə məkanına çevrilib. Prezident İlham Əliyevin çıxışında bu platformanın formalaşmasında iştirak edən tərəfdaşların, xüsusilə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Sivilizasiyalar Alyansının fəaliyyətinə verilən önəm Azərbaycanın beynəlxalq əməkdaşlığa yanaşmasını əks etdirir.

Forumun əhəmiyyəti yalnız müxtəlif mövqelərin səsləndirilməsi ilə məhdudlaşmır. Onun əsas məqsədlərindən biri qarşılıqlı anlaşmanın gücləndirilməsi, fərqli yanaşmalar arasında ortaq məqamların müəyyənləşdirilməsi və dialoqun konkret əməkdaşlıq istiqamətlərinə çevrilməsidir.

Bu gün dünya ictimaiyyəti bir sıra mürəkkəb problemlərlə üz-üzədir. Müharibələr, humanitar böhranlar, dini dözümsüzlük, ayrı-seçkilik və informasiya məkanında yayılan yanlış təsəvvürlər xalqlar arasında etimadın zəifləməsinə səbəb olur. Belə şəraitdə dialoq yalnız diplomatik ünsiyyət vasitəsi deyil, həm də qarşıdurmaların qarşısının alınması və davamlı sülhün təşviqi üçün vacib mexanizmdir.

Bakıda keçirilən forumun beynəlxalq gündəmdə diqqət mərkəzinə çıxması Azərbaycanın bu məsələlərin müzakirəsinə töhfə vermək niyyətini nümayiş etdirir. Eyni zamanda, 100-dən çox ölkədən nümayəndələrin iştirak etdiyi forumun Bakıda keçirilməsi mədəniyyətlərarası dialoqun qlobal əhəmiyyətini bir daha nümayiş etdirir. Tədbir müxtəlif dövlətlərin və beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrinə aktual problemləri müzakirə etmək, fərqli mövqeləri dinləmək və əməkdaşlıq imkanlarını araşdırmaq üçün şərait yaradır.

Azərbaycanın bu sahədəki təşəbbüsləri ölkənin beynəlxalq humanitar əməkdaşlığa verdiyi önəmi göstərir. Bakı prosesi və Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu fərqli mədəniyyətlər arasında əlaqələrin inkişafına xidmət edən platformalar kimi fəaliyyətini davam etdirir. “Ortaq gələcək naminə dialoq” mövzusu da məhz bu həqiqəti ifadə edir: gələcəyin daha təhlükəsiz və sabit olması üçün dövlətlər və xalqlar fikir ayrılıqlarını müzakirə etməyi, qarşılıqlı hörməti qorumağı və ümumi problemlərin həlli naminə əməkdaşlıq etməyi bacarmalıdırlar. Bakıda keçirilən VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu bu məqsədlərin müzakirəsi üçün beynəlxalq platforma rolunu oynayır və Azərbaycanın qlobal dialoq təşəbbüslərində iştirakının davam etdiyini göstərir.