Mədəniyyətlərarası dialoq müxtəlif xalqların, dinlərin və mədəniyyətlərin nümayəndələri arasında qarşılıqlı anlaşmanın, hörmətin və əməkdaşlığın inkişafına xidmət edən mühüm vasitədir. Müasir dünyada qloballaşma, miqrasiya, münaqişələr və mədəni müxtəlifliklə bağlı məsələlər bu dialoqun əhəmiyyətini daha da artırır. Məhz buna görə mədəniyyətlərarası dialoq forumları dünya xalqlarını bir araya gətirərək sülhün, tolerantlığın və birgəyaşayışın təşviqində mühüm rol oynayır.
7-ci Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu Azərbaycanın multikulturalizm və tolerantlıq ənənələrinin beynəlxalq səviyyədə təbliği baxımından əhəmiyyətli tədbir kimi nəzərdən keçirilir. Azərbaycan tarixən müxtəlif xalqların və dini icmaların birgə yaşadığı, fərqli mədəniyyətlərin qarşılıqlı təsir göstərdiyi ölkələrdən biri olmuşdur. Bu zəngin təcrübə ölkənin mədəniyyətlərarası dialoq sahəsində beynəlxalq təşəbbüslərini dəstəkləyən əsas amillərdəndir.
Forumun əsas məqsədi müxtəlif mədəniyyətlər və dinlər arasında qarşılıqlı hörmətin gücləndirilməsi, qlobal problemlərin müzakirəsi və beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsidir. Belə tədbirlərdə dövlət nümayəndələri, alimlər, din xadimləri, beynəlxalq təşkilatların təmsilçiləri və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələri bir araya gələrək aktual məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparırlar.
Mədəniyyətlərarası dialoqun əsas prinsiplərindən biri fərqlilikləri təhlükə deyil, zənginlik kimi qəbul etməkdir. Hər bir xalqın özünəməxsus dili, adət-ənənələri, dini inancları və tarixi irsi vardır. Bu dəyərlərə hörmətlə yanaşmaq xalqlar arasında etimadın möhkəmlənməsinə və ayrı-seçkiliyin qarşısının alınmasına kömək edir. Forumlar, həmçinin gənclərin müxtəlif mədəniyyətləri daha yaxından tanımasına və qlobal vətəndaşlıq düşüncəsinin formalaşmasına şərait yaradır.
Azərbaycanın bu sahədə həyata keçirdiyi təşəbbüslər ölkənin beynəlxalq humanitar əməkdaşlığa verdiyi töhfəni nümayiş etdirir. Bakı Beynəlxalq Humanitar Forumu və Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu kimi tədbirlər müxtəlif ölkələrdən olan insanları bir araya gətirərək ortaq problemlərin müzakirəsinə imkan yaradır. Bu təşəbbüslər Azərbaycanın multikulturalizm ənənələrinin tanıdılmasına və beynəlxalq münasibətlərdə dialoq mədəniyyətinin inkişafına xidmət edir.
Müasir dövrdə sosial şəbəkələrdə yayılan yanlış məlumatlar, dini və etnik ayrı-seçkilik, müharibələr və qarşıdurmalar mədəniyyətlərarası anlaşmaya ciddi maneələr yaradır. Belə şəraitdə təhsil, maarifləndirmə və açıq dialoq xüsusi əhəmiyyət daşıyır. İnsanlar fərqli mədəniyyətlər haqqında düzgün məlumat əldə etdikdə stereotiplər zəifləyir, qarşılıqlı etimad və əməkdaşlıq üçün daha əlverişli mühit formalaşır.
Bundan əlavə, mədəniyyətlərarası dialoq dünya xalqları arasında dostluq və əməkdaşlıq münasibətlərinin möhkəmlənməsinə kömək edir. Bu cür forumlar müxtəlif ölkələrin nümayəndələrinə öz təcrübələrini bölüşmək və yeni ideyalar irəli sürmək imkanı yaradır. Forum çərçivəsində müzakirə olunan məsələlər qlobal problemlərin həlli üçün yeni yanaşmaların ortaya çıxmasına şərait yaradır. Azərbaycanın zəngin tarixi və mədəni irsi mədəniyyətlərarası dialoqun inkişafına mühüm töhfə verir. Ölkəmizdə müxtəlif dinlərin və millətlərin nümayəndələrinin birgə yaşaması tolerantlığın əyani nümunəsidir.
Mədəni müxtəlifliyin qorunması hər bir cəmiyyətin mənəvi zənginliyini artırır. Gənclərin belə tədbirlərdə iştirakı onların dünyagörüşünün genişlənməsinə və digər xalqlara hörmətlə yanaşmasına kömək edir. Təhsil müəssisələri mədəniyyətlərarası dialoqun təbliğində mühüm rol oynayır. Xarici dillərin öyrənilməsi və beynəlxalq mübadilə proqramları xalqlar arasında ünsiyyəti asanlaşdırır. Mədəniyyətlərarası dialoq dini və etnik zəmində yaranan anlaşılmazlıqların aradan qaldırılmasına da kömək edə bilər.
Beynəlxalq təşkilatların bu sahədə fəaliyyəti sülh və təhlükəsizliyin qorunmasına dəstək verir. Müxtəlif mədəniyyətlərin incəsənət, musiqi və ədəbiyyat vasitəsilə tanıdılması xalqlar arasında mənəvi yaxınlıq yaradır. Hər bir insan başqa mədəniyyətlərə hörmət etməklə daha ədalətli və mehriban cəmiyyətin formalaşmasına töhfə verə bilər. Forumun əsas ideyalarından biri fərqliliklərə hörmət etmək və ortaq dəyərləri qorumaqdır.
7-ci Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu mövzusu müxtəlif xalqlar arasında sülhün, tolerantlığın və qarşılıqlı anlaşmanın əhəmiyyətini bir daha ön plana çıxarır. Mədəniyyətlərarası dialoq yalnız beynəlxalq tədbirlərlə məhdudlaşmamalı, gündəlik həyatda, təhsil müəssisələrində və ictimai münasibətlərdə də yaşadılmalıdır. Belə təşəbbüslərin davam etdirilməsi gələcək nəsillər üçün daha sülhsevər, təhlükəsiz və əməkdaşlığa əsaslanan dünya qurulmasına kömək edəcəkdir. Çünki davamlı sülhün və təhlükəsiz gələcəyin qurulması insanların bir-birini anlamasından, fərqliliklərə hörmət etməsindən və ortaq dəyərlər ətrafında birləşməsindən asılıdır.
Vüqar Həsənli
YAP Şahbuz rayon təşkilatının məsləhətçisi