Heydər Əliyev
yeni azerbaycan logo
Bakı:
24 °C
55 %
1 m/s
Əlaqə
AZ RU EN

Ana səhifə / Dünya / Alimlər qasırğaların gücünü müəyyənləşdirilməsində yeni altıncı kateqoriyanın tətbiqini təklif ediblər

Alimlər qasırğaların gücünü müəyyənləşdirilməsində yeni altıncı kateqoriyanın tətbiqini təklif ediblər

08.11.2025 [14:51]

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, qasırğaların gücünü müəyyən etmək üçün istifadə olunan beş ballıq şkala artıq kifayət etmir. Onların fikrincə, altıncı kateqoriyanın tətbiq edilməsinin vaxtı çatıb. Bu qənaətə gəlmələrinə, o cümlədən, son vaxtlar baş verən “Melissa” qasırğası səbəb olub.

Yamayka tarixində ən güclü fırtına kimi qeydə alınan “Melissa” haqqında Pensilvaniya Universitetinin iqlimşünası Maykl Mann “The Independent” nəşrinə bildirib ki, bu qasırğa demək olar, altıncı kateqoriyaya çatmışdı. Onun sözlərinə görə, belə gücə malik qasırğa saatda təxminən 310 kilometr sürətlə davamlı küləklərə malik olmalıdır. Belə fırtına beşinci kateqoriya qasırğalarına hesablanmış binaların daşıya biləcəyindən daha böyük dağıntılara səbəb ola bilər.

Mann qeyd edib ki, supergüclü fırtınalar artıq “yeni norma”ya çevrilir və gələcəkdə onların təsnifatı üçün yanaşmanı yenidən nəzərdən keçirmək zəruridir. Hazırkı aktual Saffir–Simpson şkalası küləyin sürətinə əsaslanır. Ekspertin fikrincə, beşinci kateqoriya ilə məhdudlaşmağın artıq mənası yoxdur.

2010-cu ildən istifadə olunan bu şkalaya görə, “The Nature Conservancy” təşkilatının baş elmi əməkdaşı Ketrin Heyxo bildirib ki, altıncı kateqoriyanın əlavə edilməsi iqlim dəyişmələrinin qasırğalara təsirinin artdığını rəsmi şəkildə tanımağa imkan verəcək. Onun fikrincə, gələcəkdə şkala yağıntı həcmini də nəzərə alacaq şəkildə tamamilə yenidən işlənməlidir, çünki daşqınların vurduğu zərər çox vaxt küləyin təsiri ilə bərabər olur.

Lakin bütün alimlər bu təklifi dəstəkləmir. Corciya Texnologiya İnstitutunun atmosfer və okean elmləri üzrə bakalavr proqramının direktoru Zaxari Xendlos bildirib ki, bu şkala uzun illərdir mövcuddur və əgər dəyişdirilərsə, əvvəlki məlumatlar yenidən işlənmədən yeni qasırğaları keçmişlə müqayisə etmək çətin olacaq.

Paylaş:
Baxılıb: 556 dəfə

Xəbər lenti

Hamısına bax

Gündəm

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Silahlı Qüvvələr Günü münasibətilə paylaşım edib

26 İyun 00:27

Dünya

Çin alimləri dünyada ilk insan embrion modelini hazırlayıblar

25 İyun 23:22

Dünya

İsrail Livanın cənubundan qoşunların çıxarılması xəbərini təkzib edib

25 İyun 23:09

Sosial

Fermerlərin nəzərinə: “Kənddən Şəhərə” yarmarkasında iştirak üçün qeydiyyat başlayıb

25 İyun 22:45

Dünya

Fransada Ebola həyəcanı: Təsdiqlənmiş yoluxma ilə əlaqədar 5 nəfər təcrid olunub

25 İyun 22:31

Dünya

Amerikalıların yarıdan çoxu İranla müqavilənin effektivliyinə əmin deyil

25 İyun 22:19

Gündəm

Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Silahlı Qüvvələr Günü ilə bağlı paylaşım edilib

25 İyun 22:18

Sosial

BŞDYPİ rəsmisi: Piyadavurmalarla nəticələnən qəzalar əsasən diqqətsizlikdən baş verir

25 İyun 21:53

Dünya

Türkiyə məşhur Sümela monastırının təhlükəsizlik sistemini təkmilləşdirir

25 İyun 21:28

Dünya

Aİ Ukraynaya 3,2 milyard avro kredit tranşı ayırıb

25 İyun 21:11

Siyasət

Prezident İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov arasında telefon danışığı baş tutub

25 İyun 20:49

Dünya

Britaniyada hər dörd universitet məzunundan biri ali təhsil səbəbindən maliyyə itkisi ilə qarşılaşır

25 İyun 20:42

Dünya

NASA pambıq şəkərindən az sıxlığı olan iki ekzoplanet kəşf edib

25 İyun 20:33

Dünya

Əbu-Dabi 2027-ci ildə Dünya Sülh Uğrunda Dinlər Assambleyasına ev sahibliyi edəcək

25 İyun 20:17

Dünya

Fransanın dövlət borcu 3,5 trilyon avronu ötüb

25 İyun 19:50

Dünya

Ağ Ev Konqresdən 87,6 milyard dollar əlavə maliyyələşmə istəyib

25 İyun 19:24

Dünya

Roma aeroportlarında xaos müşahidə olunur

25 İyun 19:10

Dünya

Polşa MiQ-29 təyyarələrinin Ukrayna tədarükü ilə bağlı danışıqları davam etdirir

25 İyun 18:52

Dünya

NASA Marsda həyatın mövcudluğunu göstərən süxurlarda üzvi karbon molekulları tapıb

25 İyun 18:26

YAP xəbərləri

“Azərbaycan ordusu: Tarixi ənənələr və güc amili” mövzusunda seminar keçirilib.

25 İyun 17:57  

Siyasət

Britaniya mediası Azərbaycan nümayəndə heyətinin Kral III Çarlz tərəfindən təşkil olunan qəbulda iştirakından yazır

25 İyun 17:30  

Sosial

Özəl məhkəmə ekspertinə nə qədər ödəniş olunmalıdır?

25 İyun 16:56

YAP xəbərləri

Yasamal rayonunda “Müzəffər Azərbaycanın Silahlı Qüvvələri” mövzusunda tədbir keçirilib

25 İyun 16:47  

Sosial

Vicdanlı alıcı statusu hansı hallarda itirilir? – Ali Məhkəmədən izah

25 İyun 16:41

Hadisə

Hüquqsuz avtomobil idarə edən şəxsin narkotik aludəçisi olduğu müəyyən edilib

25 İyun 16:34

Gündəm

Azərbaycan Prezidenti şəhid hərbçiləri təltif edib - SİYAHI

25 İyun 16:29

Gündəm

Prezident İlham Əliyev Müdafiə Nazirliyinin hərbi qulluqçularını təltif edib

25 İyun 16:27

Hərbi

Müdafiə Nazirliyinin 5 hərbçisinə “general-mayor” ali hərbi rütbəsi verilib

25 İyun 16:25

Gündəm

“İntellektual gömrük” informasiya sistemi yaradılıb

25 İyun 16:23

Elm

73 mindən çox müəllimin əməkhaqqına əlavələr edilib

25 İyun 16:08

Elanlar

“Nar”ın dəstəyi ilə inklüziv kulinariya master-klası keçirilib

25 İyun 16:06  

Elm

Azərbaycanda şagirdlərin sayı açıqlanıb

25 İyun 16:05

Gündəm

Bir sıra publik hüquqi şəxslərin əsasında büdcə təşkilatları yaradılıb - FƏRMAN

25 İyun 16:03

Siyasət

Xələf Xələfov AQEM-in Baş katibi Kayrat Sarıbay ilə görüşüb

25 İyun 16:03

YAP xəbərləri

“Tarixi Zəfərin təməlində dayanan güclü ordu quruculuğu”

25 İyun 15:53  

YAP xəbərləri

“Azərbaycançılıq məfkurəsi və milli dəyərlər sisteminin inkişafı”

25 İyun 15:51  

YAP xəbərləri

Azərbaycan–Türkmənistan münasibətləri: ortaq tarixdən strateji tərəfdaşlığa doğru

25 İyun 15:48

Siyasət

Azərbaycan ilə Polşa arasında mövcud münasibətlərinin inkişaf dinamikası yüksək qiymətləndirilib

25 İyun 15:47

Siyasət

Milli Məclisin növbədənkənar sessiyasının növbəti iclasının tarixi və gündəliyi açıqlanıb

25 İyun 15:46

Xəbər lenti

Aşura günü ilə əlaqədar qanvermə aksiyası keçirilir

25 İyun 15:43  

Elanlar

Azercell Silahlı Qüvvələr Günü münasibətilə “Əsgərcell”i istifadəyə verir

25 İyun 15:29

Siyasət

Azərbaycan gəmilərdə zərərli çirklənmə əleyhinə sistemlərə nəzarətlə bağlı Konvensiyaya qoşulub

25 İyun 15:27

Gündəm

Dövlət Tibbi Sığorta və Ekspertiza Agentliyinin Nizamnaməsi təsdiq edilib - FƏRMAN

25 İyun 15:26

Dünya

“Reuters”: Marko Rubio Körfəz ölkələrinin dəstəyini almaq üçün Bəhreynə səfər edib

25 İyun 15:24

Siyasət

Azərbaycanın Özbəkistandakı səfiri vəzifəsindən geri çağırılıb

25 İyun 15:15

İqtisadiyyat

İqtisadi inkişafın yeni mərhələsi: 2026-cı ilin ikinci yarısından gözləntilər – AÇIQLAMA

25 İyun 15:10

Sosial

Bakı metrosunda qatarların hərəkət qrafiki dəyişdiriləcək

25 İyun 14:35

YAP xəbərləri

Azərbaycan Ordusu dövlətimizin gücü və qürur mənbəyidir

25 İyun 14:32

Siyasət

Baş nazir Əli Əsədov Həştərxan vilayətinin vitse-qubernatoru – Hökumət sədri ilə görüşüb

25 İyun 14:22

Siyasət

ABŞ Konqresində azərbaycanlıların Ermənistanda etnik təmizləməyə məruz qalmasına dair konfrans keçirilib

25 İyun 13:56  

Elanlar

“Apple” məhsullarını rəsmi olaraq “Bakcell Shop”da əldə et!

25 İyun 13:49

Sosial

Sabah intensiv yağış yağacaq, şimşək çaxacaq - PROQNOZ

25 İyun 13:34

İdman

Dünya çempionatları tarixinə düşən yeni rekordlar və ilklər

25 İyun 13:33

Elm

II və III ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanlarının buraxılış vərəqələri təqdim olunub

25 İyun 13:33

YAP xəbərləri

Ordumuz ərazi bütövlüyümüzün təminatçısıdır

25 İyun 12:31

YAP xəbərləri

YAP Kəlbəcər rayon təşkilatı Silahlı Qüvvələr Günü münasibətilə Gəncə Memorial Kompleksini ziyarət edib

25 İyun 12:29  

Siyasət

Həştərxan vilayətinin vitse-qubernatoru Fəxri xiyabanı ziyarət edib

25 İyun 12:28  

Gündəm

Prezident İlham Əliyev Sloveniya Prezidentini təbrik edib

25 İyun 12:02

Siyasət

İƏT Parlament İttifaqına sədrlik Azərbaycana keçib

25 İyun 11:48  

İqtisadiyyat

Etibarlı maliyyə tərəfdaşı

25 İyun 11:23  

Gündəm

“Connectivity Agenda Platform”u istifadəyə verilib

25 İyun 10:53  

Siyasət

BMT müstəvisində növbəti uğur

25 İyun 10:27  

Gündəm

Fransadan gecikmiş etiraf

25 İyun 09:50  

Analitik

Çində “Yay Davos”u...

25 İyun 09:32  

Ədəbiyyat

QƏRBİ AZƏRBAYCANIN İLK PEDAQOQ QADINI

25 İyun 09:15  

Mədəniyyət

Onun üçün əsas meyar istedad idi...

25 İyun 08:51  

Sosial

Mavi suların qəhrəmanları!

25 İyun 08:28  

Sosial

Xankəndi, Xocavənd, Şuşa, Cəbrayıl və Ağdərəyə növbəti köç karvanı yola salınıb

25 İyun 08:00  

Dünya

Uqandada Ebola virusuna yoluxanların sayı 20 nəfərə çatıb

24 İyun 23:32

İqtisadiyyat

Azərbaycan kakao məhsulları üzrə ixrac gəlirlərini 41 faiz artırıb

24 İyun 23:17

Arxiv
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30
phone

E-qəzet

phone

Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi