Ətin qiymətində bahalaşma - səbəb nədir?
14.07.2022 [10:05]
Nicat Dilqəmli
Qurban bayramı islam aləmində müqəddəs bayramlardan biridir. Mərasimlərdə qoyun, qoç, inək, dana və ya dəvə kəsilir. Qurbandan (niyyətdən asılı olaraq) bir hissə pay göndərilir, digər hissələr isə ehtiyac sahiblərinə paylanır. Hamıya bərabər pay verilir, qurban kəsən özü də bərabər pay götürə bilər. Bu ənənə müsəlman ölkələri arasında da davam etdirilir. Belə ki, müqəddəs bayram ərəfəsində bəzi ölkələr bir-birilərinə kəsilən qurbanlardan pay göndərirlər.
Müsəlmanlar üçün çox böyük əhəmiyyətə malik olan bu bayramda ətin qiymətində artım müşahidə olunur. Ölkəmizdə də demək olar ki, hər il Qurban bayramı ərəfəsində ətin qiyməti bir qədər bahalaşır. Bir neçə ildir ki, əsasən quzu və qoyun ətlərinin qiymətlərindəki artım bayramdan sonra stabilləşir. Lakin görünən odur ki, Qurban bayramı başa çatsa da, quzu və qoyun ətinin qiymətləri enmək bilmir. Bayramdan sonra Azərbaycanda quzu ətinin bahalaşdığının şahidi olduq.
Paytaxtın müxtəlif ərazilərində yerləşən satış məntəqələrindəki vəziyyətlə tanış olduq. Məlum oldu ki, bazarda qoyun əti 7-8, quzu əti isə 15-16 manatdır. Halbuki indiyə kimi quzu əti 13-14 manat idi.
Bəs quzu ətinin baha olmasının səbəbi nədir?
Ət satışı ilə məşğul olan şəxslər ölkə üzrə quzu ətinin topdansatış qiymətinin artdığını deyirlər. Heyvandarlıq təsərrüfatlarının sahibləri də deyilən fikirləri təsdiqləyirlər.
Mal-qaranın əsas qidasını təşkil edən otun bahalaşmasının səbəblərindən biri məhsuldarlığın az olmasıdır. Digər səbəb isə xaricdən idxal olunan gübrələrin bahalaşmasıdır.
Mövzu ilə bağlı “Yeni Azərbaycan” qəzetinə danışan Azad İstehlakçılar Birliyinin ( AİB ) sədri Eyyub Hüseynov bildirib ki, əsasən bayramlarda bəzi mallara, xidmətlərə qiymətlərin artması olur: “Əfsuslar olsun ki, sonra isə bu, belə də qalır, qiymətlər enmir. Hesab edirəm ki, bu Qurban bayramı ərəfəsində hökumət, Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi ( AQTA ) qiymətin stabil qalması üçün effektiv iş gördü. Lakin əlbəttə bu, müvəqqəti ola bilərdi. Çünki bazar tələb və təklif aksiomu ilə işləyir. Ətin qiymətinin qalxması labüddür və bundan sonra da bu, davam edəcək”.
Birlik sədri müşahidə edilən qiymət artımının səbəblərini də sadalayıb: “Səbəblərdən biri budur ki, əhali heyvan saxlamaqdan imtina edib, insanlar ağır kənd təsərrüfatı işindən uzaqlaşırlar. İkinci bir məsələ isə heyvandarlıq üçün lazım olan örüş torpaqlarının pambığa verilməsi və heyvandarlıq üçün nəzərdə tutulan sahələrin azalmasıdır. Digər səbəb kimi isə heyvandarlıq sənayesinin getdikcə təmərküzləşməsi, böyük heyvandarlıq fermalarının əlində birləşməsidir. Belə birləşmə isə qiymətin kartel sövdələşmələri ilə diktə olunmasına gətirib çıxarır. Qiymətlərin artmasında kartel sövdələşmələrinin xüsusi rolu var”.
“Bu məsələlər o vaxt həll oluna bilər ki, kooperasiya haqqında qanun işləsin, kəndlilər öz təsərrüfatlarını birləşdirsinlər və üstəlik, azad olunmuş torpaqlarda böyük heyvandarlıq kompleksləri tikilsin və istifadəyə verilsin. Ondan sonra qiymətlərin aşağı düşməsi ehtimalı ola bilər. Əks halda, bu vəziyyət davam edəcəkdir. Yemlərin, əkib-becərmək üçün lazım olan resursların bahalaşması - hamısı qiymət artımına təsir göstərən amillərdir”, - E.Hüseynov qiymət artımına səbəb olan amillərdən danışarkən qeyd edib.
“Cənab Prezidentin də dəfələrlə öz çıxışlarında vurğuladığı kimi, ölkədə kartel sövdələşmələri var, qiymətlərin sövdələşmə əsasında diktə olunması var”, - deyə fikirlərinə əlavə edib.
“Dünyada ərzaq qiymətlərində artım müşahidə olunur. Biz xaricdən kifayət qədər məhsul idxal edirik. Digər tərəfdən, Azərbaycanda da süni qiymət artımı edənlər, müəyyən hallarda inhisarçılıq, monopoliya var. Dövlətimizin başçısı da öz çıxışında qeyd etmişdi ki, artıq ərzaqla bağlı müəyyən ciddi problemlər var. Məsələ çox ciddidir. Ərzaq qıtlığı bütün dünyada var. Xüsusilə Rusiya-Ukrayna müharibəsi burada öz təsirini göstərir”. Bu fikirləri “Yeni Azərbaycan” qəzetinə açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Vahid Əhmədov səsləndirib.
Millət vəkili sahibkarlara səslənərək bildirib ki, süni qiymət artımına yol verməsinlər: “Sahibkarlar da bilməlidirlər ki, ümumiyyətlə, qiymət artımına getmək olmaz. İnsanların əziyyət çəkməmələri üçün maksimum az gəlirlə bu vəziyyətdən çıxmaq lazımdır”.
Xəbər lenti
Hamısına baxGündəm
11 İyul 12:55
Gündəm
11 İyul 12:20
Siyasət
11 İyul 11:56
Gündəm
11 İyul 11:32
Sosial
11 İyul 11:18
Hərbi
11 İyul 10:52
Siyasət
11 İyul 10:39
YAP xəbərləri
11 İyul 10:23
Sosial
11 İyul 10:13
İqtisadiyyat
11 İyul 09:58
Analitik
11 İyul 09:30
MEDİA
11 İyul 09:17
Ədəbiyyat
11 İyul 08:53
Ədəbiyyat
11 İyul 08:35
İqtisadiyyat
10 İyul 23:21
İqtisadiyyat
10 İyul 22:45
Dünya
10 İyul 22:19
Dünya
10 İyul 21:50
İqtisadiyyat
10 İyul 21:26
Dünya
10 İyul 21:13
Gündəm
10 İyul 20:49
Elm
10 İyul 20:41
Dünya
10 İyul 20:35
İqtisadiyyat
10 İyul 20:18
Maraqlı
10 İyul 19:50
Dünya
10 İyul 19:23
Dünya
10 İyul 19:07
Maraqlı
10 İyul 18:39
Dünya
10 İyul 18:03
Dünya
10 İyul 17:55
Dünya
10 İyul 17:23
Dünya
10 İyul 16:49
Dünya
10 İyul 16:20
YAP xəbərləri
10 İyul 15:50
İqtisadiyyat
10 İyul 15:39
İqtisadiyyat
10 İyul 15:38
Dünya
10 İyul 15:32
Dünya
10 İyul 15:06
Sosial
10 İyul 14:54
Sosial
10 İyul 14:43
Dünya
10 İyul 14:40
Dünya
10 İyul 14:19
Sosial
10 İyul 14:06
İqtisadiyyat
10 İyul 14:06
Elanlar
10 İyul 14:05
Sosial
10 İyul 14:04
YAP xəbərləri
10 İyul 14:03
Dünya
10 İyul 13:51
Dünya
10 İyul 13:35
Sosial
10 İyul 12:43
Sosial
10 İyul 12:43
Elm
10 İyul 12:42
Dünya
10 İyul 12:26
Dünya
10 İyul 12:10
Gündəm
10 İyul 11:50
Gündəm
10 İyul 11:48
İqtisadiyyat
10 İyul 11:47
Gündəm
10 İyul 11:35
İqtisadiyyat
10 İyul 11:35
Siyasət
10 İyul 11:25
Siyasət
10 İyul 11:14
MEDİA
10 İyul 11:13
İqtisadiyyat
10 İyul 11:05
Sosial
10 İyul 10:42
İqtisadiyyat
10 İyul 10:40
Dünya
10 İyul 10:19
Xəbər lenti
10 İyul 10:17
YAP xəbərləri
10 İyul 09:54
Analitik
10 İyul 09:52
Dünya
10 İyul 09:45

