Fridrix: Kral, yoxsa filosof?
25.08.2023 [12:07]
Şahanə
“İnsanlar işığın ətrafında toplanarlar - daha yaxşı görmək üçün yox, daha yaxşı parıldamaq üçün”, deyən Fridrix Nitsşe dünyada fəlsəfə elminin görkəmli nümayəndələrindən biridir. Nitsşe kitabları, həyata fərqli yanaşması, aforizmləri ilə nəinki siravi vətəndaşın, həm də yazarların, tarixşünasların, filosofların yoluna hər zaman işıq olub.
Ailəsi Prussiya kralı IV Fridrix Vilhelmin anadan olmasının 49-cü ildönümüylə əlaqədar Nitsşeyə onun adını veriblər. Mənbələrdə onun çalışqan olması, antik ədəbiyyatla maraqlanması, şeir yazması, musiqi bəstələməsi qeyd olunub. Onun tamamilə yazarlığı başlaması isə 1870- ci ilə təsadüf edir. Belə ki, alman-fransız döyüşündə keçirdiyi xəstəliklərin xeyli artmasıyla, universitetdəki vəzifəsindən təqaüdə çıxaraq, İtaliya sahillərində, yayları İsveçrə dağlarında yaşayaraq, özünü tamamilə yazılarına verib.
Deyilənə görə onun xeyli problemi olub: ailəsi ilə yola getmir, qadınlar onu rədd edirdilər. O, bəlkə də bu səbəbdən «Mən anamı sevmirəm və bacımın səsini eşitmək belə mənə işgəncədir» deyib.
Başqa bir problem isə onun kitablarının ilk əvvəllər satılmaması idi. 44 yaşında isə Türin küçəsində öz sürücüsü tərəfindən vurulan atı gördükdə dəli olur, qaçaraq onu qucaqlayıb, «mən səni başa düşürəm» deyə bağırır. O hadisədən sonra heç vaxt özünə gələ bilmir və 11 kədərli ilin ardınca vəfat edir. Yeri gəlmişkən bu gün Fridrix Nitsşenin anım günüdür.
O inanırdı ki, universitetlər insanlığı öldürür, onları quru akademik çalışanlara çevirir. O, yunanların tragedik dramaları necə praktiki və terapevtik (müalicəvi) şəkildə mənəvi təhsil və arınma əsasında işlətməklərinə heyranlıq duyur və öz dövrünün də təxminən bu cür olmasını arzulayırdı. «Hər dövrün özünəməxsus spesifik psixoloji məsələsi var», - deyən Nitsşe əlavə edib:" filosofun vəzifəsi bunları aşkar etmək və həllinə kömək etməkdir".
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
03 İyul 23:11
Dünya
03 İyul 22:49
Dünya
03 İyul 22:31
İqtisadiyyat
03 İyul 22:17
Elm
03 İyul 21:54
İqtisadiyyat
03 İyul 21:28
İdman
03 İyul 21:12
Dünya
03 İyul 20:42
Dünya
03 İyul 20:30
Dünya
03 İyul 20:16
Dünya
03 İyul 19:50
Siyasət
03 İyul 19:30
Dünya
03 İyul 19:23
Dünya
03 İyul 19:10
YAP xəbərləri
03 İyul 18:22
YAP xəbərləri
03 İyul 17:35
Müsahibə
03 İyul 17:19
Sosial
03 İyul 17:09
Xəbər lenti
03 İyul 16:30
Dünya
03 İyul 16:23
Elanlar
03 İyul 16:00
Dünya
03 İyul 15:32
Elm
03 İyul 15:01
YAP xəbərləri
03 İyul 14:17
Sosial
03 İyul 14:17
İqtisadiyyat
03 İyul 13:45
Siyasət
03 İyul 13:29
Siyasət
03 İyul 13:10
Sosial
03 İyul 12:53
İqtisadiyyat
03 İyul 12:52
Siyasət
03 İyul 12:50
İqtisadiyyat
03 İyul 12:45
Xəbər lenti
03 İyul 12:45
İqtisadiyyat
03 İyul 12:26
Siyasət
03 İyul 12:24
Sosial
03 İyul 12:10
Siyasət
03 İyul 11:26
Gündəm
03 İyul 11:17
Elm
03 İyul 10:58
Sosial
03 İyul 10:58
YAP xəbərləri
03 İyul 10:56
Analitik
03 İyul 10:56
YAP xəbərləri
03 İyul 10:54
YAP xəbərləri
03 İyul 10:48
İqtisadiyyat
03 İyul 10:46
Analitik
03 İyul 10:44
Sosial
03 İyul 10:25
Dünya
03 İyul 09:47
Dünya
03 İyul 09:22
Dünya
03 İyul 08:50
Dünya
03 İyul 08:34
İqtisadiyyat
02 İyul 23:31
Sosial
02 İyul 22:46
Daxili siyasət
02 İyul 22:30
Müsahibə
02 İyul 22:19
Dünya
02 İyul 21:50
Dünya
02 İyul 21:25
Dünya
02 İyul 21:09
Dünya
02 İyul 20:43
Sosial
02 İyul 20:33
Dünya
02 İyul 20:16
Dünya
02 İyul 19:58
Dünya
02 İyul 19:21
Xəbər lenti
02 İyul 19:17
Dünya
02 İyul 19:07
Maraqlı
02 İyul 18:51
Dünya
02 İyul 18:15
Dünya
02 İyul 17:34
Dünya
02 İyul 17:05
Dünya
02 İyul 16:30
