Budapeşt veto qoydu

Bakı:

26 °C

64 %

6 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Siyasət / Budapeşt veto qoydu

Budapeşt veto qoydu

25.07.2024 [10:30]

Macarıstana təzyiqlər edilsə də...

Macarıstan Avropa Sülh Fondundan Ukraynaya 6,5 milyard avro ayrılmasına qarşı çıxıb. Bunu Brüsseldə Avropa İttifaqı ölkələrindən olan həmkarları ilə görüşdə iştirak edən Macarıstanın xarici işlər və xarici iqtisadi əlaqələr naziri Peter Siyarto deyib. Siyarto qeyd edib ki, digər Aİ nazirləri ona son dərəcə güclü təzyiqlər ediblər, lakin Macarıstan öz mövqeyində möhkəm dayanacaq. O, həmçinin xatırladıb ki, Macarıstan Avropa Sülh Fondunun vəsaitlərinin Ukraynaya yardım üçün istifadəsinə etirazını davam etdirir, çünki ölkənin hakimiyyət orqanları macar şirkətlərini beynəlxalq müharibənin sponsorları siyahısına daxil etmək təhlükəsini aradan qaldırmayıb.

Macarıstan Ukraynaya 6,5 milyard avro ayrılmasına niyə veto qoydu?

Qeyd edək ki, Macarıstan Rusiya-Ukrayna müharibəsinin davam etməsinə qarşıdır və tərəfləri sülh danışıqlarına çağırır. Ölkənin Baş naziri Viktor Orban da dəfələrlə bəyan edib ki, Avropa İttifaqı Kiyevi silahlandırmaq əvəzinə, dağıdıcı müharibə son qoymağa çalışmalıdır. Təsadüfi deyil ki, iyulun 1-də Avropa İttifaqına sədrlik etməyə başlayan Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Aİ-yə sədrliyin ikinci günü - iyulun 2-də Kiyevə səfər edərək Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ilə görüşüb. Viktor Orban Volodimir Zelenskiyə sülh danışıqları öncəsi atəşkəs variantını nəzərdən keçirməyi təklif edib. Macarıstanın Baş naziri bu məsələnin danışıqları sürətləndirəcəyini ehtimal etdiyini bildirib.

Macarıstanın Baş naziri sülh missiyasını davam etdirmək üçün iyulun 5-də Moskvaya səfər edib. Səfər zamanı Rusiya Prezidenti Vladimir Putin və Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Ukrayna ilə bağlı müzakirə aparıblar. Orban Macarıstanın Rusiya-Ukrayna münaqişəsinin sülh yolu ilə həll edilməsi üçün səylərini davam etdirəcəyini bəyan edib. Bununla belə, Orban bir həftə ərzində reallaşan Kiyev və Moskva səfərində aparılan danışıqlardan sonra tərəflərin mövqelərinin bir-birindən çox uzaq olduğu qənaətinə gəlib. Buna görə də, Avropa İttifaqının sədri olan Macarıstanın Baş naziri hesab edir ki, münaqişənin bitməsi üçün çoxlu işlər görmək lazımdır. Bu səbəbdən də, onun iyulun 8-də Çin Xalq Respublikasına səfərində də Si Cinpin ilə görüşündə Rusiya-Ukrayna müharibəsi əsas müzakirə mövzusu olub. Orban Çini Ukrayna münaqişəsinin nizamlanması üçün əsas ölkə adlandırıb.

Bütövlükdə, V.Orbanın təşəbbüsləri göstərir ki, Macarıstan Avropa İttifaqına sədrliyi dövründə Ukraynada sülhün təmin edilməsini özünün əsas vəzifəsi hesab edir. Çünki müharibə təkcə Rusiya və Ukrayna üçün deyil, Avropa ölkələri üçün də ciddi problemlər yaradır. Ona görə də, bu ölkə Aİ-nin Kiyevi silahlandırmasının yox, sülh imkanlarının tapılmasının tərəfdarı kimi çıxış edir.

Aİ Azərbaycana minatəmizləmə prosesində yardımı davam etdirəcək

Onu da qeyd edək ki, iyulun 22-də Avropa İttifaqı Şurası Avropa Sülh Fondu çərçivəsində Ermənistan silahlı qüvvələrinə dəstək üçün 10 milyon avro məbləğində yardım ayırmaq barədə qərar qəbul edib. Aİ-nin rəsmi məlumatına görə, məqsəd Ermənistan silahlı qüvvələrinin maddi-texniki potensialını gücləndirmək, böhran və fövqəladə hallarda mülki əhalinin müdafiəsinin yaxşılaşdırılmasına töhfə verməkdir. Bu qərar Budapeşt veto qoymayıb. Bəs bunun səbəbi nədir? Xatırladaq ki, aprel ayında bu məsələ gündəmə gələrkən Macarıstan Aİ-nin Ermənistana hərbi yardımına qarşı çıxmış və Azərbaycana da analoji yardımın edilməsini tələb etmişdi. Ona görə də, həmin vaxt Ermənistana hərbi yardım haqqında qərar qəbul olunmamışdı. Budapeşt sonradan digər Avropa ölkələri ilə razılaşmaya gələrək veto qərarını geri çəkib. Aİ-nin həmin razılaşma üzrə Azərbaycanda minatəmizləmə fəaliyyətini dəstəkləyəcəyi bildirilib. Belə ki, iyunun 13-də Azərbaycan-Aİ təhlükəsizlik dialoqunun 5-ci raundunu keçirilib. Bu tədbirdə Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev və Avropa İttifaqının Avropa Xarici Fəaliyyət Xidmətinin Baş katibinin siyasi məsələlər üzrə müavini Enrike Mora iştirak edib. Təhlükəsizlik Dialoqu ilə bağlı tərəflərin birgə bəyanatında qeyd olunub: “Aİ-nin Azərbaycanda humanitar minatəmizləmə və mina qurbanlarına yardıma göstərdiyi dəstək yüksək qiymətləndirilib. Bildirilib ki, Aİ-nin “Team Europe” təşəbbüsü və digər proqramlar çərçivəsində Azərbaycanın minalarla mübarizə proqramına gələcək yardımlar davam etdiriləcək”. İyun ayının 26-da isə Aİ Azərbaycanda minatəmizləmə işlərinə dəstək olmaq üçün 2024-2025-ci illər ərzində əlavə 10 milyon avro ayıracağını açıqlayıb. Beləliklə, burada da Macarıstanın prinsipial mövqeyi öz rolunu oynayıb.

N.BAYRAMLI

Paylaş:

Baxılıb: 682 dəfə