İsveçrə alimləri ammiakın “yaşıl” istehsalı üçün uran katalizatoru hazırlayıblar
17.07.2025 [13:41]
İsveçrə kimyaçıları ətrafımızdakı havada mövcud olan azot molekullarını aşağı enerji xərcləri ilə ammiaka çevirə bilən uran əsaslı katalizator hazırlayıblar. AZƏRTAC xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, Lozanna Federal Politexnik Məktəbinin (EPFL) mətbuat xidmətinin məlumatına görə, onun sonrakı təkmilləşdirilməsi və istifadəsi gübrə və kimyəvi maddələrin istehsalı ilə bağlı istixana qazı emissiyalarını azaldacaq.
Məlumatda qeyd olunub: “Mövcud katalizatorlar azot molekullarını yalnız bir metal atom çoxluğuna bağlayır. Biz bu molekulların “yan tərəfə” bağlanmasına imkan verən təbiətə bənzər bir yanaşma tətbiq etdik ki, bu da azot molekullarının iki metal atomuna sintezinə imkan verir, nəticədə azot atomları arasındakı güclü bağın qırılması prosesi xeyli asanlaşır”.
Alimlərin hazırladığı katalizator uran və üzvi azot birləşmələrinin mürəkkəb sintezidir. Yeni metod azot molekullarını “yan tərəfdə” tutmağa və müəyyən qələvi metalların birləşmələrinin, eləcə də üzvi turşuların iştirakı ilə parçalamağa qadirdir. Bu prosesin bir hissəsi olaraq azot atomlarına elektronlar tədricən əlavə olunur ki, bu da qaz molekulunun parçalanmasına və iki mənfi yüklü ionun yaranmasına səbəb olur. Bütün bu reaksiyalar otaq temperaturunda və adi təzyiqlə baş verir ki, bu da enerji istehlakını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.
Ammiak XX əsrin əvvəllərində alman kimyaçıları Fritz Haber və Karl Boş tərəfindən kəşf edilmiş reaksiya əsasında onilliklər ərzində istehsal edilib. Bu alimlər kəşf ediblər ki, azot və hidrogen qarışığı ammonyakı sıxaraq 450-500 dərəcə Selsiyə qədər qızdırır, sonra isə dəmir əsaslı katalizatordan keçirərək ammiaka çevirir. Alimlər bu günədək Haber-Boş reaksiyasından daha səmərəli alternativ yanaşmalar kəşf etməyib, buna görə də ammiak sənayesi hazırda atmosferə CO2 emissiyalarının əsas mənbələrindən biridir.
Xəbər lenti
Hamısına bax
İqtisadiyyat
23 İyun 23:22
Dünya
23 İyun 23:10
İdman
23 İyun 22:42
Dünya
23 İyun 22:17
Dünya
23 İyun 21:50
Dünya
23 İyun 21:24
Müsahibə
23 İyun 20:43
Dünya
23 İyun 20:19
Dünya
23 İyun 19:55
Dünya
23 İyun 19:21
Dünya
23 İyun 19:03
Gündəm
23 İyun 17:48
YAP xəbərləri
23 İyun 17:38
Elanlar
23 İyun 17:26
Sosial
23 İyun 16:50
YAP xəbərləri
23 İyun 16:49
YAP xəbərləri
23 İyun 16:46
YAP xəbərləri
23 İyun 16:05
Sosial
23 İyun 16:01
Sosial
23 İyun 15:27
Gündəm
23 İyun 15:21
Gündəm
23 İyun 15:20
Gündəm
23 İyun 15:18
Gündəm
23 İyun 15:07
YAP xəbərləri
23 İyun 15:00
Dünya
23 İyun 14:37
Siyasət
23 İyun 14:23
Gündəm
23 İyun 14:20
İqtisadiyyat
23 İyun 13:53
Gündəm
23 İyun 13:51
Gündəm
23 İyun 13:28
Müsahibə
23 İyun 13:25
Gündəm
23 İyun 12:56
Sosial
23 İyun 12:50
İqtisadiyyat
23 İyun 12:50
Hadisə
23 İyun 12:49
Siyasət
23 İyun 11:52
Gündəm
23 İyun 11:37
Gündəm
23 İyun 11:25
Gündəm
23 İyun 11:25
Siyasət
23 İyun 11:14
Siyasət
23 İyun 10:58
Gündəm
23 İyun 10:54
Gündəm
23 İyun 10:39
Siyasət
23 İyun 10:36
Analitik
23 İyun 10:15
İqtisadiyyat
23 İyun 09:50
Ədəbiyyat
23 İyun 09:32
Analitik
23 İyun 09:14
Sosial
23 İyun 08:51
Sosial
23 İyun 08:37
Dünya
22 İyun 23:20
Dünya
22 İyun 22:47
İdman
22 İyun 22:24
Dünya
22 İyun 21:52
Elm
22 İyun 21:36
Dünya
22 İyun 21:19
Dünya
22 İyun 20:43
Elm
22 İyun 20:32
İqtisadiyyat
22 İyun 20:17
Dünya
22 İyun 19:50
Gündəm
22 İyun 19:38
Dünya
22 İyun 19:22
Dünya
22 İyun 19:10
Dünya
22 İyun 18:30
Elm
22 İyun 18:11
YAP xəbərləri
22 İyun 17:08
İdman
22 İyun 16:50
Gündəm
22 İyun 16:31
YAP xəbərləri
22 İyun 16:07
