Azərbaycan dili – milli dövlətçiliyimizin və mənəvi kimliyimizin əsas dayağı

Bakı:

26 °C

62 %

9 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / YAP xəbərləri / Azərbaycan dili – milli dövlətçiliyimizin və mənəvi kimliyimizin əsas dayağı

Azərbaycan dili – milli dövlətçiliyimizin və mənəvi kimliyimizin əsas dayağı

28.07.2026 [10:11]

Dünyanın siyasi xəritəsində mövcud olan hər bir müstəqil dövlətin gücü yalnız onun iqtisadi imkanları, hərbi potensialı və ya geosiyasi mövqeyi ilə müəyyən olunmur. Dövlətin qüdrətini şərtləndirən ən mühüm amillərdən biri də onun milli-mənəvi dəyərlər sistemidir. Bu sistemin əsasını isə ana dili təşkil edir. Dil xalqın tarixini, mədəniyyətini, dünyagörüşünü, milli yaddaşını və gələcəyə baxışını yaşadan müqəddəs sərvətdir. Məhz buna görə də öz müstəqilliyini qorumaq və möhkəmləndirmək istəyən hər bir dövlət ana dilinin inkişafını və qorunmasını strateji prioritet kimi müəyyənləşdirir. Azərbaycan Respublikasında hər il 1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili gününün qeyd olunması da ana dilimizin milli varlığımızın və dövlətçiliyimizin ayrılmaz hissəsi olduğunun bariz ifadəsidir.

Azərbaycan xalqının minilliklər boyu yaratdığı zəngin ədəbi, elmi və mədəni irs ana dilimizin sayəsində bu günümüzə qədər gəlib çatmışdır. Nizami Gəncəvi, İmadəddin Nəsimi, Məhəmməd Füzuli, Mirzə Fətəli Axundzadə, Cəlil Məmmədquluzadə, Üzeyir Hacıbəyli və digər görkəmli şəxsiyyətlərin yaratdıqları ölməz əsərlər Azərbaycan dilinin zənginliyini, ifadə imkanlarının genişliyini və yüksək bədii-estetik qüdrətini nümayiş etdirir. Ana dili xalqın mənəvi pasportu, milli kimliyinin ən etibarlı daşıyıcısıdır.

Azərbaycan dilinin dövlət dili statusuna malik olması müstəqil dövlətçiliyimizin ən mühüm atributlarından biridir. Çünki dövlət dili müstəqil dövlətçiliyin başlıca əlamətlərindən biri olmaqla yanaşı, ölkənin suverenliyini, milli birliyini və hüquqi dövlət quruculuğunu təmin edən əsas amillərdəndir. Dövlət idarəçiliyinin, qanunvericiliyin, məhkəmə sisteminin, təhsil və elmin vahid dövlət dili əsasında formalaşması cəmiyyətin bütövlüyünü möhkəmləndirir, vətəndaş həmrəyliyini gücləndirir və milli maraqların qorunmasına xidmət edir. Bu baxımdan Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi qorunması və inkişaf etdirilməsi təkcə mədəni məsələ deyil, həm də dövlətçilik baxımından strateji əhəmiyyət daşıyan prioritet istiqamətdir.

Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi hüquqi statusunun möhkəmləndirilməsi istiqamətində Ümummilli Lider Heydər Əliyevin misilsiz xidmətləri vardır. Cənab Heydər Əliyev hələ sovet dövründə milli maraqları qətiyyətlə müdafiə edərək 1978-ci ildə qəbul edilən Azərbaycan SSR Konstitusiyasında Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi təsbit edilməsinə nail oldu. O dövrün mürəkkəb ictimai-siyasi şəraitində atılan bu addım böyük siyasi iradənin, uzaqgörənliyin və milli təəssübkeşliyin parlaq nümunəsi idi. Bununla Azərbaycan dilinin hüquqi əsasları möhkəmləndirildi və gələcək müstəqil dövlətçilik ənənələrinin formalaşması üçün mühüm zəmin yaradıldı.

Müstəqillik illərində də Ulu Öndər Heydər Əliyev ana dilimizin inkişafını dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biri kimi müəyyənləşdirdi. Cənab Heydər Əliyevin 9 avqust 2001-ci il tarixli Fərmanı ilə hər il 1 Avqustun Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili günü kimi qeyd olunması qərara alındı. Eyni zamanda latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasına tam keçidin təmin edilməsi milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunmasına, müasir dünya ilə inteqrasiyaya və gələcək inkişaf strategiyasına xidmət edən mühüm dövlət qərarı oldu.

Bu gün Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycan dilinin qorunması, inkişaf etdirilməsi və beynəlxalq nüfuzunun artırılması istiqamətində ardıcıl və məqsədyönlü siyasət həyata keçirilir. Cənab Prezidentin imzaladığı fərman və sərəncamlar əsasında dövlət dilinin saflığının qorunması, elektron informasiya məkanında düzgün istifadəsinin təmin olunması, klassik ədəbi irsin nəşri, dilçilik elminin inkişafı və Azərbaycan dilinin rəqəmsal texnologiyalar sahəsində tətbiq imkanlarının genişləndirilməsi istiqamətində mühüm işlər görülür. Bu siyasət göstərir ki, müasir dövrdə dövlətin gücü yalnız iqtisadi inkişaf göstəriciləri ilə deyil, həm də milli-mənəvi dəyərlərinə sahib çıxmaq bacarığı ilə ölçülür.

Qloballaşma şəraitində müxtəlif dillərin qarşılıqlı təsiri təbii prosesdir. Lakin bu proses ana dilinin saflığının qorunmasına xələl gətirməməlidir. Xarici sözlərdən lüzumsuz istifadə, sosial media platformalarında və gündəlik ünsiyyətdə dil normalarının pozulması gələcək nəsillərin dil mədəniyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə də ailə, təhsil müəssisələri, media və cəmiyyətin bütün təbəqələri Azərbaycan dilinin düzgün işlədilməsi, zənginliyinin qorunması və təbliği istiqamətində üzərinə düşən məsuliyyəti dərindən dərk etməlidir. Ana dilinə hörmət milli kimliyə, dövlətçiliyə və tarixi irsə hörmətin ifadəsidir.

Azərbaycan dili bu gün dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan milyonlarla soydaşımızı birləşdirən mənəvi körpüdür. Xaricdə yaşayan azərbaycanlıların ana dilini yaşatması, övladlarına öyrətməsi və milli-mədəni dəyərləri qoruması milli həmrəyliyimizin möhkəmlənməsinə xidmət edir. Dilini qoruyan xalq tarixini, mədəniyyətini və milli yaddaşını da qoruyur.

Müasir dövrdə elm və texnologiyanın sürətli inkişafı Azərbaycan dili qarşısında yeni imkanlar və vəzifələr müəyyənləşdirir. Süni intellekt, rəqəmsal platformalar, elektron təhsil resursları və informasiya texnologiyalarında Azərbaycan dilinin tətbiq imkanlarının genişləndirilməsi onun gələcək inkişafı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Ana dilimizin müasir texnoloji mühitdə layiqincə təmsil olunması həm milli maraqların qorunmasına, həm də ölkəmizin beynəlxalq informasiya məkanındakı mövqeyinin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir.

1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili günü hər bir Azərbaycan vətəndaşını ana dilinə daha böyük sevgi və məsuliyyətlə yanaşmağa çağırır. Azərbaycan dili milli kimliyimizin, müstəqil dövlətçiliyimizin və mənəvi dəyərlərimizin ən möhkəm dayaqlarından biridir. Bu müqəddəs sərvətin qorunması, zənginləşdirilməsi və gələcək nəsillərə saf şəkildə ötürülməsi hər birimizin vətəndaşlıq borcudur. Ana dilimizi yaşatmaq, onu inkişaf etdirmək və dünyada layiqincə təbliğ etmək güclü Azərbaycan dövlətinin daha da möhkəmlənməsinə, milli birliyimizin güclənməsinə və xalqımızın parlaq gələcəyinə xidmət edən ən mühüm vəzifələrdən biri olaraq qalır.

Rövşən Əhmədov

YAP Ağcabədi rayon təşkilatının sədri

Paylaş:

Baxılıb: 118 dəfə