Vitamin D qəbulu...

Bakı:

24 °C

75 %

14 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Xəbər lenti / Vitamin D qəbulu...

Vitamin D qəbulu...

19.01.2024 [12:32]

Çox içmək bu xəstəlikləri yaradır

Yeganə BAYRAMOVA

Mütəxəssislər immun sisteminin güclənməsi üçün müxtəlif vitamin komplekslərinin qəbulunu zəruri hesab edirlər. Bu sırada D vitamini xüsusi yer alır. Böyüklər və uşaqlar günəş və qidalardan kifayət qədər D vitamini almadıqları zaman vitamin əlavəsi istifadə edilməlidir. Bu isə mütləq şəkildə həkim nəzarəti altında və deyilən miqdarda olmalıdır.

Tədqiqatlar göstərir ki, D vitamini sümük sağlamlığı üşün çox faydalıdır. Lakin bu vitaminin orqanizmdə norma daxilində olması lazımdır. Çünki D vitamini orqanizmdə toplanma xüsusiyyətinə malik olduğu üçün onun çoxluğu ürəkdə ritmik pozulmalar, böyrəklərdə daş kimi bir çox problemlərə yol aça bilər.

Mövzunu “Yeni Azərbaycan”a dəyərləndirən terapevt Şəmsiyyə Namazlının sözlərinə görə, yüksək miqdarda D vitamininin qəbulu mənfi yan təsirlərə səbəb ola bilər. O, qeyd edib ki, D vitamininin toksikliyi, yan təsirlərin yaranması əsasən qanda kalsiumun artması ilə əlaqədardır: “D vitamini, A, D, E və K vitaminlərini ifraz edən, yağda həll olunan vitaminlər ailəsinə aiddir. Bu vitaminlər yağla yaxşı mənimsənilir və qaraciyərdə və yağ toxumalarında saxlanılır. Bir çox vitaminlərdən fərqli olaraq D vitamini adlandırılan “Xolekalsiferol” əslində bir hormondur və Günəş şüaları sayəsində dərimizdəki xolesteroldan istehsal olunur.

Gündəlik D vitamini ehtiyacının yalnız 10-20 faizə qədəri qida ilə qəbul edilir. Qalan 80-90 faizi Günəş işığına məruz qalmaqla sintez olunur. Yaz aylarında günorta saatlarında D vitamini sintezi həftədə 3-4 dəfə 15-20 dəqiqə Günəş vannası qəbul etməklə təxminən 10.000-20.000 vahid səviyyəsində baş verir”.

Vitamin D ilə zəngin qidalar…

Həkim bildirib ki, süd məhsulları, balıq yağları və yağlı balıqlar, yumurta sarısı, kərə yağı, qaraciyər D vitamini ilə zəngin qidalardır: “D vitamini səviyyəsi qanda ölçülür, ideal olaraq 30-50 ng/ml D vitamini səviyyəsinin kifayət olduğunu düşünülür. 50 ng/ml-dən yuxarı halda bəzi narahatlıqlar hiss olunmağa başlasa da, D vitamini toksikliyi qan səviyyəsində 200 ng/ml-dən yuxarı qalxdıqda başlayır”.

Hipervitaminoz D…

Ş.Namazlı qeyd edib ki, bədəndə zəhərlənməyə səbəb olan D vitamini səviyyəsinin artması yalnız qida və ya Günəşə məruz qalma yolu ilə baş vermir: “Belə yüksək səviyyələr gündə ən az 10.000 vahid D vitamini qəbul edən insanlarda inkişaf edir. D vitamini toksikliyi bədəndəki D vitamini səviyyəsinin zərər verəcək qədər yüksək olması deməkdir. Buna “hipervitaminoz D” də deyilir. Əlavə kimi ideal D vitamini qəbulu gündə 500-2000 vahid olmalıdır, D vitamini qəbulunun dözülə bilən yuxarı həddi gündə 4000 vahiddir.

D vitamini toksikliyi ilə əlaqəli əsas yan təsirlərin əksəriyyəti qanda kalsiumun artması ilə əlaqədardır. Bu yan təsirlər əvvəlcə baş ağrısı, ürək bulanması, qusma, ağızda quruluq, qəbizlik, qarışıqlıq, narahatlıq, əsəb, əzələ zəifliyi və daha da xroniki toksiklik, arterioskleroz, yüksək qan təzyiqi və ritm pozğunluqları kimi ürək-damar sistemi xəstəliklərinə, böyrək daşlarına səbəb olur”.

Norma necə olmalıdır?

Terapevtin sözlərinə görə, hər yaş qruplarına görə qəbul edilməli olan vitamin miqdarı müxtəlifdir. Belə ki, 0-1 yaş arası uşaqlarda gündə 400İU, 1-18 yaş arası uşaqlarda gündə 600 İU, 18 və yuxarı yaşlarda isə gündəlik 1000 İU yetərli göstəricidir. Hamilələr və ya əmizdirən analar gündəlik olaraq 600-2000 İU D vitamin almalıdırlar: “Bəzən ailələr həkimin tövsiyə etdiyi miqdarı yanlış formada tətbiq edirlər. Diş çıxarma və ya gəzmək dövrlərində gecikmə müşahidə edilən zaman həkim nəzarəti olmadan D vitamin verirlər. Və ya iştahsızlıq vəziyyətində də həkim məsləhəti olmadan gərəksiz yerə vitamin verirlər. Bu isə yanlış addım hesab edilir. Əksər zaman isə D vitamin daha çox verilir. Bu isə uşağın vücudunda toplanır. Nəticədə isə D vitamin zəhərlənməsi baş verə bilər. Bu da sağlamlıqla bağlı qorxulu xəstəliklər törədə bilər.

Məhz bu səbəbdən iştahsızlıq, bulantı, qusma, qəbizlik, idrarda artış, vücuddan maye itkisi yarana bilər. Həmçinin əzələlərdə gücsüzlük, yüksək təzyiq, dəridə qaşınmalar da müşahidə edilə bilər”.

Paylaş:

Baxılıb: 724 dəfə