“Yaddaş məktəbi”ndən “təfəkkür məktəbi”nə keçid...
18.03.2023 [11:00]
DİM-dən suallarla bağlı açıqlama
Yeganə BAYRAMOVA
Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) tərəfindən martın 5-də və 12-də buraxılış imtahanları keçirilib. Ancaq imtahanlar bitər-bitməz valideyn və abituriyentlərin test tapşırıqları ilə bağlı şikayətləri səngimək bilmir. İddialara əsasən, imtahanda təqdim olunan suallar olduqca çətin və qəlizdir. Bundan başqa, kimi sualların cavab variantlarının bir-birınə oxşar olduğunu, abituriyentlərdə çaşqınlıq yaratdığını deyir. Kimi də ayrı-ayrı günlərdə keçirilən imtahanlarda test tapşırıqlarının fərqli olduğunu - birində nisbətən asan, digərində çətin olduğunu bildirir.
İddialara cavab...
DİM buraxılış imtahanlarında sualların çətin olması ilə bağlı iddiaları cavablandırıb. Qurumdan “Yeni Azərbaycan”a verilən açıqlamaya görə, buraxılış imtahanları iştirakçıların əhatə dairəsinə görə ən kütləvi imtahanlar hesab olunur. Həmçinin imtahanların nəticələri orta məktəbdə təhsil alan şagirdlərin yekun attestasiyası, ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə qəbul zamanı nəzərə alınır: “Bu baxımdan imtahanlara marağın yüksək olması və müzakirələrin aparılması başadüşüləndir və DİM tərəfindən anlayışla qarşılanır. Lakin müəyyən məqamları bir daha imtahan iştirakçılarının diqqətinə çatdırmaq istəyirik. Tam orta təhsil səviyyəsi üzrə buraxılış imtahanlarına daxil olan fənlərin proqramı
5-11-ci siniflərdə tədris olunan mövzuları əhatə edir. 11-ci sinifdə fevral ayından sonra keçirilən mövzular imtahanda istifadə olunmur. Buraxılış imtahanlarında istifadə edilən bütün test tapşırıqları ümumtəhsil müəssisələrində qüvvədə olun dərsliklər əsasında hazırlanır. Müvafiq fənlər üzrə təhsil proqramı - kurikulumun təlim nəticələrinə uyğun bilik və bacarıqları yoxlamağa xidmət edir”.
Yalnız biliklərin verilməsi deyil, həm də...
Qurumdan bildirilib ki, respublikamızın təhsil sistemində 2008-ci ildən etibarən kurikulum proqramı tətbiq olunur. Təhsilin məzmunu dəyişərək “yaddaş məktəbi”ndən “təfəkkür məktəbi”nə keçilib: “Bu isə o deməkdir ki, tədris prosesində məqsəd təkcə biliklərin verilməsi deyil, bacarıqların da formalaşdırılması olmalıdır. Bu əsas götürülərək buraxılış imtahanlarında Elm və Təhsil Nazirliyi ilə birgə hazırlanmış imtahan modeli tətbiq olunur. Yəni imtahanda qapalı tipli tapşırıqlarla yanaşı, ətraflı yazılı cavab tələb edən tapşırıqlardan da istifadə edilir. Bu tapşırıqlar meyarlar əsasında qiymətləndirilir və bu imtahan iştirakçılarının bilik və bacarıqlarının daha dəqiq müəyyən olunmasına imkan verir.
Yuxarıda qeyd olunanlara uyğun olaraq, 11-ci siniflər üçün buraxılış imtahanı artıq beşinci ildir ki, yeni model əsasında keçirilir. Bu imtahanlar layihələndirilərkən həm orta məktəblərdə keçirilən monitorinq imtahanlarının, həm də son dörd ildə keçirilən buraxılış imtahanlarının elmi-statistik göstəricilərinə aid təhlillərdən də istifadə edilir. Bu təhlillər isə onu göstərir ki, imtahanla bağlı göstəricilər müxtəlif hazırlıq səviyyəsinə malik şagirdlərdən gözlənilən nəticələrə uyğundur. Bu baxımdan illər üzrə göstəricilər bir-birinə çox yaxındır”.
Uyğunsuzluq aşkar olunarsa...
DİM-dən qeyd olunub ki, bu il keçirilən imtahanlarda istifadə edilən tapşırıqlar da iştirakçıların cavablarının statistik təhlili əsasında bir daha araşdırılacaq: “Bu təhlil əsasında müvafiq məlumatlar ictimaiyyətə təqdim olunacaq. Bundan əlavə, hamıya məlumdur ki, DİM tərəfindən aparılan təhlillər nəticəsində testlərdə hər hansı uyğunsuzluq aşkar olunarsa, imtahan iştirakçılarının xeyrinə qərar qəbul olunur”.
İmtahana hazırlıqlı gedən şagird sualları cavablayır
Təhsil üzrə ekspert, Əməkdar müəllim Almaz Həsrət sualların çətin olması ilə bağlı iddialara münasibət bildirib: “İmtahan verən şəxslər tərəfindən sualların çətin olması ilə bağlı fikirlər az səsləndirilmir. Amma haqlı və ya haqsız tərəflərin olması halı da istisna deyil. Ümumiyyətlə, imtahana hazırlıqlı gedən hər bir şagird verilən sualları cavablandıra bilir. Lakin maraqlı hal ondan ibarətdir ki, abituriyentlərin özləri də şikayətçi qismindədirlər. Bəzi fənnlərdən, xüsusilə də, Azərbaycan dili və Riyaziyyat fənlərindən sualların çətinlik səviyyəsi yüksək olduğu bildirilir.
Abituriyentlərin yaşı nəzərə alınmalıdır
Ekspert fikirlərini belə tamamlayıb: “Düşünürəm ki, sualların hazırlanması zamanı abituriyentlərin ümumi yaşı, bilik səviyyələri nəzərə alınmalıdır. Amma bəzi metodistlər, yəni fənn rəhbərləri var ki, sanki imtahanı verən müəllimlərdi deyə düşünür və sualları da o əsasla hazırlayırlar. Lakin nəzərə alınmalıdır ki, bu imtahanlar 15-16-17 yaşlı şagirdlər üçün həyata keçirilir”.
Məqalə “Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi”nin maliyyə dəstəyi ilə “Elmi-kütləvi, mədəni-maarif, təhsil proqramlarının hazırlanması” istiqaməti üzrə hazırlanmışdır
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
28 Avqust 23:25
İqtisadiyyat
28 Avqust 22:43
Sosial
28 Avqust 22:19
Dünya
28 Avqust 21:36
Siyasət
28 Avqust 20:49
Siyasət
28 Avqust 20:12
Dünya
28 Avqust 19:14
İdman
28 Avqust 18:27
Dünya
28 Avqust 17:22
Dünya
28 Avqust 16:14
Mədəniyyət
28 Avqust 15:48
Elm
28 Avqust 15:36
Sosial
28 Avqust 14:18
İqtisadiyyat
28 Avqust 13:24
Elanlar
28 Avqust 12:49
Gündəm
28 Avqust 11:16
İqtisadiyyat
28 Avqust 10:54
İqtisadiyyat
28 Avqust 10:25
Gündəm
28 Avqust 09:30
Sosial
28 Avqust 09:17
Ədəbiyyat
28 Avqust 08:51
Sosial
28 Avqust 08:38
Dünya
27 Avqust 23:21
Sosial
27 Avqust 22:30
Hadisə
27 Avqust 21:19
Dünya
27 Avqust 20:35
Dünya
27 Avqust 19:22
Dünya
27 Avqust 18:40
YAP xəbərləri
27 Avqust 18:35
Dünya
27 Avqust 17:27
Dünya
27 Avqust 16:34
Siyasət
27 Avqust 15:53
Gündəm
27 Avqust 15:42
YAP xəbərləri
27 Avqust 15:34
Dünya
27 Avqust 15:29
Dünya
27 Avqust 15:10
Dünya
27 Avqust 14:41
Dünya
27 Avqust 14:18
Dünya
27 Avqust 13:58
Dünya
27 Avqust 13:20
YAP xəbərləri
27 Avqust 13:07
YAP xəbərləri
27 Avqust 13:06
Siyasət
27 Avqust 12:47
Dünya
27 Avqust 12:45
Dünya
27 Avqust 12:17
Hadisə
27 Avqust 11:52
Siyasət
27 Avqust 11:46
Sosial
27 Avqust 11:24
YAP xəbərləri
27 Avqust 10:54
Siyasət
27 Avqust 10:41
İqtisadiyyat
27 Avqust 10:13
İqtisadiyyat
27 Avqust 09:45
Analitik
27 Avqust 09:22
Siyasət
27 Avqust 09:06
Ədəbiyyat
27 Avqust 08:50
MEDİA
27 Avqust 08:38
İdman
27 Avqust 07:44
Dünya
26 Avqust 23:58
Dünya
26 Avqust 23:47
Dünya
26 Avqust 23:39
İdman
26 Avqust 23:03
Dünya
26 Avqust 22:58
Dünya
26 Avqust 22:17
Dünya
26 Avqust 21:46
Siyasət
26 Avqust 21:02
Dünya
26 Avqust 20:34
Siyasət
26 Avqust 20:01
Dünya
26 Avqust 19:55
Dünya
26 Avqust 19:26
Elm
26 Avqust 18:51

