Bizim dad seçimlərimiz nədən asılıdır və nə üçün yaş artdıqca dəyişir?
26.11.2025 [12:48]
Dad seçimləri təkcə bioloji ehtiyaclardan ibarət deyil. Onlar genetik, mədəni, psixoloji amillərin mürəkkəb qarşılıqlı təsirinin nəticəsidir və həmçinin ətraf mühitdən asılıdır.
İnsan genetikası müəyyən dadlara, xüsusilə də acı dada həssaslığımızı müəyyən edə bilər. Eyni zamanda, uşaqlıqdan tanıdığımız və qəbul etdiyimiz məhsul növlərini mədəniyyət və coğrafiya formalaşdırır. Digər tərəfdən, təcrübə də qida seçiminə güclü təsir göstərir. Məsələn, müəyyən məhsulları müsbət və ya mənfi təcrübə ilə əlaqələndirməklə.
Yaş artdıqca insanda dad qavrayışında dəyişikliklər baş verir və bu, onun yemək seçimlərinə və iştahasına təsir göstərir.
AZƏRTAC-ın müxbiri ilə söhbətində qastroenteroloq Gülçin Quluzadə dad seçimlərinin dəyişməsinə səbəb olan bir neçə amili sadalayıb.
“Yaş artdıqca dad reseptorlarının sayı və həssaslığı adətən dəyişir. Bu isə xüsusilə də acı və şirin dadlara qarşı həssaslığın azalmasına və nəticədə həmin dadların daha çox qəbul edilən olmasına gətirib çıxarır”, – deyə həkim izah edir.
Onun sözlərinə görə, zamanla mədə-bağırsaq traktında fermentativ aktivlik də dəyişir: “Məsələn, əvvəllər bəzi məhsullar insanlarda həzm pozuntusu yaradırdı, lakin fermentlərin adaptasiyası ilə onların həzm olunması daha asanlaşır”.
Son səbəb kimi həkim bağırsağın mikroflorasının dəyişməsini göstərib. “Bağırsaqda müəyyən bakteriyaların miqdarının artması və ya azalması insanın acı, turş və şirin qidaya meylini dəyişir. Həzm sistemi ilə əlaqəli olmayan səbəblərə gəldikdə isə bunlara hormonal dəyişiklikləri, yuxu ilə bağlı koqnitiv pozuntular, xroniki xəstəliklər və uzunmüddətli dərman qəbulu daxildir”, – deyə qastroenteroloq qeyd edib.
Dad reseptorlarının həssaslığının azalması, hormonal fonun dəyişməsi və ümumi sağlamlıq vəziyyəti, o cümlədən xroniki xəstəliklər və dərman qəbulu dad qavrayışının zəifləməsinə və dəyişməsinə gətirib çıxarır. Bu amilləri anlamaq, qida seçimlərinin və iştahanın həyat boyu niyə dəyişdiyini izah edir.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
21 Avqust 23:57
Dünya
21 Avqust 23:34
Dünya
21 Avqust 22:58
Dünya
21 Avqust 22:32
Dünya
21 Avqust 21:59
Dünya
21 Avqust 21:38
Dünya
21 Avqust 20:57
Dünya
21 Avqust 20:35
Dünya
21 Avqust 19:55
Dünya
21 Avqust 19:35
İdman
21 Avqust 18:58
Mədəniyyət
21 Avqust 18:45
Mədəniyyət
21 Avqust 18:16
İqtisadiyyat
21 Avqust 17:45
İqtisadiyyat
21 Avqust 17:15
Elm
21 Avqust 16:58
Sosial
21 Avqust 16:35
Sosial
21 Avqust 16:15
Elm
21 Avqust 15:55
Gündəm
21 Avqust 15:50
Elm
21 Avqust 15:25
Mədəniyyət
21 Avqust 14:48
Dünya
21 Avqust 13:58
Gündəm
21 Avqust 13:38
Dünya
21 Avqust 13:38
Siyasət
21 Avqust 12:48
İqtisadiyyat
21 Avqust 11:58
Sosial
21 Avqust 11:48
Analitik
21 Avqust 11:38
Analitik
21 Avqust 11:30
Analitik
21 Avqust 11:10
İqtisadiyyat
21 Avqust 10:45
İqtisadiyyat
21 Avqust 10:15
İqtisadiyyat
21 Avqust 09:45
Gündəm
21 Avqust 09:20
Gündəm
21 Avqust 09:05
Dünya
20 Avqust 23:58
Dünya
20 Avqust 23:38
Dünya
20 Avqust 23:05
Dünya
20 Avqust 22:50
Dünya
20 Avqust 22:37
Elanlar
20 Avqust 22:17
Dünya
20 Avqust 21:49
Dünya
20 Avqust 21:28
Dünya
20 Avqust 20:55
Dünya
20 Avqust 20:35
Dünya
20 Avqust 19:58
Dünya
20 Avqust 19:32
Elm
20 Avqust 18:55
İqtisadiyyat
20 Avqust 18:25
Sosial
20 Avqust 17:56
Elm
20 Avqust 17:23
Elm
20 Avqust 16:52
İdman
20 Avqust 16:25
Turizm
20 Avqust 16:13
Elm
20 Avqust 15:59
Sosial
20 Avqust 15:58
Sosial
20 Avqust 15:37
Elm
20 Avqust 15:28
Sosial
20 Avqust 14:56
İqtisadiyyat
20 Avqust 14:35
Dünya
20 Avqust 13:55
Mədəniyyət
20 Avqust 13:38
Siyasət
20 Avqust 12:57
Dünya
20 Avqust 12:55
Dünya
20 Avqust 12:25
Gündəm
20 Avqust 11:58
Gündəm
20 Avqust 11:38
Gündəm
20 Avqust 11:15
Gündəm
20 Avqust 10:45
