İsti vurması zamanı nə etməli? - Həyat qurtaran vacib qaydalar
09.08.2026 [20:17]
İsti havalarda orqanizmin həddindən artıq qızması qısa müddətdə həyati təhlükə yaradan isti vurmasına çevrilə bilər. Xüsusilə uşaqlarda bu vəziyyət böyüklərlə müqayisədə daha sürətlə inkişaf edə bilər.
Lent.az xəbər verir ki, isti vurması yalnız açıq havada, birbaşa günəş altında baş vermir. Havasız və çox isti otaqda, eləcə də avtomobilin içərisində uzun müddət qalmaq da təhlükəli ola bilər.
İsti vurması necə yaranır?
İsti vurması orqanizmin daxili temperaturunun təhlükəli həddə yüksəlməsi nəticəsində yaranır. Buna isti havada intensiv fiziki fəaliyyət və ya yüksək temperaturlu mühitdə uzun müddət qalmaq səbəb ola bilər. İsti vurması zamanı həddindən artıq qızmanın əlamətləri ilə yanaşı, beynin fəaliyyətində pozuntular da meydana çıxa bilər. Şüurun qarışması, davranışın dəyişməsi, ətraf mühiti düzgün qavramama və nitqin anlaşılmaz olması ciddi xəbərdarlıq əlamətləri hesab edilir. İsti vurması təcili tibbi müdaxilə tələb edən vəziyyətdir. Belə əlamətlər müşahidə olunarsa, dərhal təcili tibbi yardım çağırılmalıdır. Tibbi yardım gələnədək zərərçəkəni sərin yerə aparmaq və mövcud təhlükəsiz vasitələrlə bədənini soyutmağa çalışmaq lazımdır.
İstinin orqanizmə təsiri fərqli ola bilər
Yüksək temperaturun yaratdığı problemlər yüngül hallardan ağır isti vurmasına qədər dəyişə bilər. Hər bir insanın istiyə dözümlülüyü fərqlidir. Orqanizmin yüksək temperatura reaksiyasına ümumi sağlamlıq vəziyyəti, otağın havalandırılması, bədənin su balansı və isti hava şəraitinə uyğunlaşma səviyyəsi təsir göstərə bilər.
İsti vurmadan necə qorunmaq olar?
Mütəxəssislər isti günlərdə geniş və təbii parçalardan hazırlanmış geyimlərə üstünlük verməyi, kifayət qədər su içməyi və evdə mümkün qədər sərin temperatur saxlamağı tövsiyə edirlər. Evdə temperatur həddindən artıq yüksəlibsə, günün ən isti saatlarını daha sərin məkanda keçirmək faydalı ola bilər. İsti havada ağır fiziki fəaliyyəti mümkün qədər məhdudlaşdırmaq, bundan qaçmaq mümkün olmadıqda isə tez-tez fasilə verərək kölgədə və ya sərin məkanda dincəlmək məsləhətdir. İstidə uzun müddət qaldıqdan sonra sərin duş qəbul etmək də orqanizmin temperaturunun aşağı düşməsinə kömək edə bilər. Xüsusilə uşaqlar isti havanın təsirinə daha həssas olduqları üçün valideynlərin onların vəziyyətinə diqqətlə nəzarət etməsi vacibdir.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
12 Avqust 20:50
Dünya
12 Avqust 20:30
Dünya
12 Avqust 19:55
Dünya
12 Avqust 19:35
Dünya
12 Avqust 19:15
Mədəniyyət
12 Avqust 18:56
İqtisadiyyat
12 Avqust 18:50
İqtisadiyyat
12 Avqust 18:25
İdman
12 Avqust 18:05
Mədəniyyət
12 Avqust 17:45
İqtisadiyyat
12 Avqust 17:15
YAP xəbərləri
12 Avqust 17:12
Elm
12 Avqust 16:58
İdman
12 Avqust 16:57
YAP xəbərləri
12 Avqust 16:56
Analitik
12 Avqust 16:52
Elm
12 Avqust 16:45
Elm
12 Avqust 16:30
İdman
12 Avqust 16:22
Sosial
12 Avqust 16:00
Siyasət
12 Avqust 15:35
Sosial
12 Avqust 15:35
Sosial
12 Avqust 15:27
İdman
12 Avqust 15:20
İqtisadiyyat
12 Avqust 15:00
Elm
12 Avqust 14:50
Sosial
12 Avqust 14:35
İqtisadiyyat
12 Avqust 14:20
Sosial
12 Avqust 14:20
Elm
12 Avqust 13:50
Dünya
12 Avqust 13:25
Siyasət
12 Avqust 13:17
İdman
12 Avqust 12:58
Dünya
12 Avqust 12:35
Siyasət
12 Avqust 12:05
Sosial
12 Avqust 11:45
Gündəm
12 Avqust 11:15
Gündəm
12 Avqust 10:45
Analitik
12 Avqust 10:25
Analitik
12 Avqust 09:40
Sosial
12 Avqust 09:05
Dünya
11 Avqust 23:50
Dünya
11 Avqust 23:30
Dünya
11 Avqust 23:15
Dünya
11 Avqust 22:42
Gündəm
11 Avqust 22:24
Dünya
11 Avqust 22:15
Gündəm
11 Avqust 22:09
Gündəm
11 Avqust 21:59
Gündəm
11 Avqust 21:50
Dünya
11 Avqust 21:50
Gündəm
11 Avqust 21:42
Gündəm
11 Avqust 21:39
Dünya
11 Avqust 21:30
Gündəm
11 Avqust 21:26
Dünya
11 Avqust 20:57
Gündəm
11 Avqust 20:35
Dünya
11 Avqust 20:35
Gündəm
11 Avqust 20:24
Gündəm
11 Avqust 20:22
Dünya
11 Avqust 20:05
Gündəm
11 Avqust 19:55
Gündəm
11 Avqust 19:53
Dünya
11 Avqust 19:40
Gündəm
11 Avqust 19:26
Dünya
11 Avqust 19:20
İdman
11 Avqust 18:50
Sosial
11 Avqust 18:30
Mədəniyyət
11 Avqust 18:20
Elm
11 Avqust 17:50
