Sərinlədir, lakin ziyanı da çoxdur...
24.06.2025 [08:19]
Kondisionerdən istifadə zamanı nələrə diqqət edilməlidir?
İsti yay günlərində sərinləmək üçün tək çarəni kondisionerdən istifadədə görürük. Hətta istəməsək də işdə, nəqliyyat vasitələrində və digər yerlərdə kondisioner havasına məruz qalırıq. Demək olar ki, hər evdə, iş yerində, eləcə də nəqliyyat vasitələrində kondisioner mövcuddur.
Bəzi insanlarda kondisionerə qarşı həssaslıq da müşahidə olunur. Həssaslıq özünü baş ağrısı, ürək sıxılması, təngənəfəslik kimi hallarda göstərir. Bu da o deməkdir ki, kondisionerin fəaliyyəti insan səhhətinə təsirsiz ötüşmür. Belə ki, bu avadanlıq sərinlədir, lakin ziyanı da çoxdur.
“Legionella” bakteriyası...
Alimlər hesab edir ki, kondisionerlər otağın havasında olan yüngül elektro-mənfi oksigen ionları məhv edir. Digər tərəfdən, kondisioner işlədikcə, ondan yavaş-yavaş otağa freon tipdə qaz buraxılır. Bu isə qapalı yerdə insana təsir edir. Buna görə də, kondisioner havasında uzun müddət qalmaq məsləhət deyil. Normal iş şəraitində kondisionerin temperaturunu mənfi 20-22 dərəcəyə yönəltməyi tövsiyə edən həkim-terapevtlər, həmin cihazdan bütün gün ərzində, eyni zamanda gecə yatanda istifadəsini o qədər də məsləhətli saymır.
Həkimlərin dediyinə görə “legionella” adlı bakteriyalar var ki, kondisionerin hava daxil olan yerində oturur və xüsusilə rütubətdə çoxalırlar. Həmin bakteriyalar xüsusi ağır gedişi olan pnevmoniya - ağciyərin iltihabını törədirlər. Ümumiyyətlə, ildə bir dəfə kondisionerdəki həmin yollar yuyulmalıdır. Çox təəssüf olsun ki, bizdə adətən bu qaydaya əməl olunmur. Digər tərəfdən isə kondisioneri düzgün işlətmək lazımdır. Belə ki, otaqdakı temperaturla, bayırdakı hava arasında 10 dərəcədən artıq fərq olmamalıdır.
Doğru bilinən yanlış
Bəzi insanların fikrinə görə, kondisioner işlədiyi müddətdə otaq və ya pəncərənin qapısını açıq qoysaq, bu həm kondisionerə, həm də səhhətimizə ziyan gətirə bilər. Lakin alimlər bunun əksinə olaraq vurğulayır ki, kondisioner işləyəndə nəfəslik açıq olmalıdır ki, daim təmiz havanın axını təmin olunsun. Çünki kondisioner havanı çox qurudur ki, bu da allergiya və soyuqdəymənin yaranmasına səbəb olur.
Əzələ ağrıları və tutulmalar
Mövzunu “Yeni Azərbaycan”a dəyərləndirən terapevt-həkim Şahvələd Məmmədovun sözlərinə görə, həddindən artıq isti səbəbi ilə tərləyən insanların əzələləri boşalır və bu zaman əzələ tutulmaları baş verə bilər. Buna asqırma, burun axıntısı, gözlərdə sulanma-yaşarma, quru öskürək də əlavə olunur: “Ona görə də kondisionerin verdiyi havanın birbaşa üzə və bədənin digər hissələrinə təmas etməməsi vacibdir. Kondisionerin istiqaməti dəyişdirildiyi halda belə boyun və çiyinlərdə tutulma hissi və ağrılar varsa, o bölgələr bir şal ilə sarılaraq soyuq havanın birbaşa təmas etməsinin qarşısı alına bilər”.
Kondisioner vurması baş veribsə...
Terapevt qeyd edib ki, kondisioner vurmasına məruz qalmış insanlar dərhal bununla bağlı həkimə müracitə etməlidirlər: “Bundan sonra şikayətləri aradan qaldıracaq dərman müalicəsinə başlanılmalıdır. Kondisionerdən qaynaqlanan sətəlcəmin müalicəsində 15-20 gün müddətində xəstəyə anbitiotik verilir. Müvafiq doza və müddətdə istifadə edildikdə xəstə tamamilə sağalır. Həmçinin kondisionerin mühitdəki nəm nisbətini azaltması xroniki bronxit xəstəsi olan insanların bəlğəmi xaric etmələrini də çətinləşdirir. Buna görə də xroniki bronxit xəstələrində öskürək, nəfəs darlığı kimi şikayətlər daha çox müşahidə edilir. Kondisioner vurması nəticəsində öskürək, yüksək temperatur, yorğunluq kimi əlamətlər özünü göstərirsə, bu, sətəlcəmin başlanğıcı ola biləcəyi üçün dərhal mütəxəssis tərəfindən yardım alınmalıdır”.
Allergiyası olanların nəzərinə!
Həkim bildirib ki, astma və allergiya xəstəliyi olan uşaqlar kondisioner altında qalmamalıdır: “Əks təqdirdə soyuq hava ağciyərlərdə zədələnmələrə səbəb olaraq öskürək əmələ gətirə bilər. Həmçinin sətəlcəmə meyilli astma xəstəsi olan uşaqlar və sinüzitə meyilli allergiyası olan uşaqlar bu xəstəliklərə daha asan tutula bilərlər”.
Üz iflicinə səbəb ola bilər...
Ş.Məmmədov vurğulayıb ki, avtomobil daxilində kondisioner də tənəffüs yolları xəstəliklərindən bronxit, sinüzit və sətəlcəm, həmçinin göz və beyin iltihabı, badamcıq iltihabı, bəzi əzələ xəstəliklərinə yol aça bilər: “Birbaşa üzə təmas edən kondisioner nadir də olsa, üz iflicinə şərait yaradır. Buna görə də avtomobildə kondisionerdən istifadə zamanı üz və sinə bölgəsinə sərin havanın birbaşa gəlməsinin qarşısı alınmalı, kondisioner ön şüşəyə doğru yönləndirilməlidir.
Həddindən artıq isti və ya nəm mühit avtomobil idarə edənlərin konsentrasiyasını və hadisələrə reaksiyasını poza bilər. Xüsusilə nəqliyyatda və uzun səfərlər zamanı bu təsir özünü daha nəzərəçarpan şəkildə göstərir”.
Kondisionerin altında yatmayın
Həkimin sözlərinə görə, kondisioner havanı sərinlətdiyinə görə ekzemalı uşaqlar üçün faydalı ola bilər: “Ekzemalı uşaqların dərilərində həddindən artıq su itkisi olduğu üçün qurudur. İsti hava və tərləmə isə qaşıntını artırır. Ancaq normanı keçərək kondisioner altında yatmaq da doğru deyil. Həmçinin kondisioner altında çox qalmaq ağciyərlərin zədələnməsinə də səbəb ola bilər. Ekzemalı uşaqlarda ev tozu allergiyasının inkişaf ehtimalı yüksəkdir. Kondisionerin içində bu tip tozlar yığıla bildiyi üçün də onun təmizlənməsi önəmlidir”.
Yeganə BAYRAMOVA
Xəbər lenti
Hamısına baxGündəm
28 Aprel 14:31
Sosial
28 Aprel 14:29
YAP xəbərləri
28 Aprel 14:14
Siyasət
28 Aprel 14:08
Sosial
28 Aprel 14:07
Gündəm
28 Aprel 14:06
Elm
28 Aprel 13:41
Elm
28 Aprel 13:09
Sosial
28 Aprel 12:45
Sosial
28 Aprel 12:43
Sosial
28 Aprel 12:40
Sosial
28 Aprel 12:37
Gündəm
28 Aprel 12:35
Sosial
28 Aprel 12:34
Hadisə
28 Aprel 12:33
İqtisadiyyat
28 Aprel 12:26
YAP xəbərləri
28 Aprel 12:11
Gündəm
28 Aprel 11:59
Elm
28 Aprel 11:57
İdman
28 Aprel 11:57
Sosial
28 Aprel 11:56
Gündəm
28 Aprel 11:30
Siyasət
28 Aprel 11:17
Gündəm
28 Aprel 10:55
Siyasət
28 Aprel 10:39
YAP xəbərləri
28 Aprel 10:29
YAP xəbərləri
28 Aprel 10:22
Siyasət
28 Aprel 10:21
Gündəm
28 Aprel 10:14
Siyasət
28 Aprel 09:58
Ədəbiyyat
28 Aprel 09:30
Analitik
28 Aprel 09:14
Sosial
28 Aprel 08:51
Siyasət
28 Aprel 08:35
Sosial
28 Aprel 08:18
Dünya
27 Aprel 23:35
Elm
27 Aprel 23:11
Turizm
27 Aprel 22:47
Dünya
27 Aprel 22:39
Dünya
27 Aprel 22:14
Müsahibə
27 Aprel 21:50
İqtisadiyyat
27 Aprel 21:34
YAP xəbərləri
27 Aprel 21:25
İqtisadiyyat
27 Aprel 21:19
Müsahibə
27 Aprel 20:44
Dünya
27 Aprel 20:32
Elm
27 Aprel 20:17
Dünya
27 Aprel 19:54
Gündəm
27 Aprel 19:28
YAP xəbərləri
27 Aprel 19:27
Xəbər lenti
27 Aprel 19:21
Dünya
27 Aprel 19:10
Diaspor
27 Aprel 18:38
YAP xəbərləri
27 Aprel 17:37
Gündəm
27 Aprel 17:13
YAP xəbərləri
27 Aprel 16:38
Siyasət
27 Aprel 16:35
Xəbər lenti
27 Aprel 16:21
Sosial
27 Aprel 16:20
Siyasət
27 Aprel 16:20
Siyasət
27 Aprel 16:19
Sosial
27 Aprel 16:18
Sosial
27 Aprel 16:18
Xəbər lenti
27 Aprel 16:17
Sosial
27 Aprel 16:17
Sosial
27 Aprel 16:14
İdman
27 Aprel 16:13
Dünya
27 Aprel 16:13
Sosial
27 Aprel 15:57
Gündəm
27 Aprel 15:53

